Strategist Ai · AI Takeaways
- Το 55% της Gen Z στην έρευνα Deloitte 2026 έχει αναβάλει βασικές αποφάσεις ζωής για οικονομικούς λόγους.
- Για το 69%, η διαθεσιμότητα και το κόστος κατοικίας επηρεάζουν τις επαγγελματικές επιλογές.
- Οι ευρωπαϊκές μετρήσεις καταγράφουν κοινές ανησυχίες αλλά μεγάλες διαφορές μεταξύ χωρών.
Πίσω από τη συζήτηση για τις νεανικές κινητοποιήσεις στην Ευρώπη υπάρχει ένα μετρήσιμο οικονομικό πρόβλημα: για μεγάλο μέρος της νέας γενιάς, η κατοικία, οι σπουδές και η δημιουργία οικογένειας εξαρτώνται από ένα εισόδημα που δυσκολεύεται να καλύψει τις καθημερινές ανάγκες. Το Moneyreview ανέδειξε στις 25 Οκτωβρίου το κόστος ζωής και την εργασιακή ανασφάλεια ως κοινές διεκδικήσεις στις διαμαρτυρίες.
Η διεθνής έρευνα της Deloitte για το 2026, με ενήλικους συμμετέχοντες από 44 χώρες, δίνει συγκεκριμένο περιεχόμενο στην πίεση αυτή. Το 55% των συμμετεχόντων της Gen Z δήλωσε ότι έχει καθυστερήσει σημαντικές αποφάσεις, όπως οικογένεια, περαιτέρω εκπαίδευση ή ένα επιχειρηματικό ξεκίνημα, εξαιτίας της οικονομικής του κατάστασης.
Η κατοικία συνδέεται άμεσα και με τη δουλειά. Για το 69% της Gen Z, η διαθεσιμότητα ή η προσιτή τιμή της επηρεάζει τις επαγγελματικές αποφάσεις και την περιοχή όπου μπορεί να εργαστεί. Ωστόσο, το 53% προσδοκά βελτίωση της προσωπικής οικονομικής κατάστασης στον επόμενο χρόνο.
Τι ζητούν οι νέοι από την Ευρώπη
Στο Ευρωβαρόμετρο Νεολαίας που δημοσιεύθηκε τον Φεβρουάριο του 2025, το 40% των νέων ηλικίας 16–30 ετών έθεσε τις αυξήσεις τιμών και το κόστος ζωής ως προτεραιότητα για την ΕΕ. Ακολουθούσαν περιβάλλον και κλιματική αλλαγή με 33%, ενώ η οικονομική κατάσταση και η δημιουργία θέσεων εργασίας συγκέντρωναν 31%. Η στέγαση αναφέρθηκε από το 23%.
Η έρευνα βασίστηκε σε 25.863 απαντήσεις από τα 27 κράτη μέλη, με συλλογή στοιχείων από τον Σεπτέμβριο έως τον Οκτώβριο του 2024. Δεν αποτελεί μέτρηση των σημερινών διαδηλωτών. Καταγράφει ευρύτερες προτεραιότητες νέων πολιτών, με γεωγραφικές διαφορές: σε χώρες της Ανατολικής Ευρώπης η ασφάλεια και η άμυνα είχαν εντονότερη παρουσία στις απαντήσεις.
Η ανεξαρτητοποίηση έχει διαφορετικό κόστος
Τα στοιχεία της Eurostat για το 2024 δείχνουν ότι οι νέοι στην ΕΕ αποχωρούσαν από το πατρικό τους κατά μέσο όρο στα 26,2 χρόνια. Η Ελλάδα βρισκόταν στα 30,7, η Ιταλία στα 30,1 και η Ισπανία στα 30. Στη Φινλανδία ο αντίστοιχος μέσος όρος ήταν 21,4 χρόνια.
Παράλληλα, το 9,7% των Ευρωπαίων ηλικίας 15–29 ετών ζούσε σε νοικοκυριά που δαπανούσαν τουλάχιστον το 40% του διαθέσιμου εισοδήματος για κατοικία. Η Eurostat επισημαίνει ότι η υψηλότερη στεγαστική επιβάρυνση συχνά συνδέεται με νωρίτερη έξοδο από το πατρικό. Χαμηλότερη μετρούμενη επιβάρυνση δεν αρκεί συνεπώς, από μόνη της, για να αποδείξει ευκολότερη πρόσβαση στην αυτονομία.
Οι μετρήσεις φωτίζουν διαφορετικές πλευρές του ίδιου ζητήματος, χωρίς να εξισώνουν πληθυσμούς, ηλικιακές ομάδες ή αιτήματα. Για τις κυβερνήσεις, η ουσιαστική δοκιμασία είναι εάν οι πολιτικές για στέγη, εκπαίδευση και εργασία επιτρέπουν στους νέους να προχωρούν σε βασικές επιλογές ζωής. Για τους εργοδότες, η προσιτή κατοικία στην περιοχή εργασίας αποκτά πρακτική σημασία για την προσέλκυση προσωπικού.
Σύνταξη Strategist
Νέοι στο European Youth Event, Στρασβούργο, 13 Ιουνίου 2025.
Φωτογραφία: © Ευρωπαϊκή Ένωση 2025 – Πηγή: ΕΚ / European Parliament / CC BY 4.0. Περικοπή κάδρου. Πηγή φωτογραφίας · Άδεια χρήσης
