Λιμάνι–μαρίνα Λάρνακας: Γιατί κόλλησε το σχέδιο των €415 εκατ. λίγο πριν από τα κρίσιμα έργα

Το σχέδιο ανάπλασης του λιμανιού και της μαρίνας Λάρνακας έχει οδικό χάρτη, προκαταρκτικό προϋπολογισμό και πολυετή χρονικό ορίζοντα. Εκείνο που δεν έχει ακόμη είναι το οριστικό νομικό πλαίσιο που θα επιτρέψει να περάσει από τον σχεδιασμό στα κρίσιμα έργα. Η εκκρεμής γνωμάτευση της Νομικής Υπηρεσίας για ιδιοκτησιακές και θεσμικές πτυχές κρατά τη διαδικασία σε στασιμότητα.

Η καθυστέρηση δεν ακυρώνει τον σχεδιασμό. Αλλά στερεί από κράτος, Δήμο και επενδυτές την καθαρή αλληλουχία αποφάσεων που χρειάζεται ένα έργο αυτού του μεγέθους. Η προκαταρκτική εκτίμηση τοποθετεί το συνολικό κόστος περίπου στα €415 εκατ., με εύρος αβεβαιότητας ±50%. Αυτό σημαίνει ότι το τελικό ποσό μπορεί να διαφοροποιηθεί σημαντικά όταν ωριμάσουν οι μελέτες.

Το νομικό ζήτημα προηγείται των προσφορών

Πριν προκηρυχθούν μακροχρόνιες συμβάσεις, πρέπει να είναι σαφές ποιος κατέχει, διαχειρίζεται και παραχωρεί κάθε τμήμα της χερσαίας και θαλάσσιας ζώνης. Χρειάζεται επίσης να καθοριστεί ποιος φορέας θα υπογράφει συμβάσεις, πώς θα κατανέμονται έσοδα και ευθύνες και ποια δικαιώματα μπορούν να δοθούν σε ιδιώτες.

Αν αυτά δεν λυθούν στην αρχή, το έργο κινδυνεύει να αντιμετωπίσει προσφυγές, καθυστερήσεις αδειοδότησης ή συμβάσεις που δεν μπορούν να χρηματοδοτηθούν. Η νομική γνωμάτευση, επομένως, δεν είναι τυπικό χαρτί. Είναι προϋπόθεση τραπεζικής και επενδυτικής ασφάλειας.

Τα €190 εκατ. της πρώτης φάσης

Ο οδικός χάρτης που παρουσιάστηκε προβλέπει πρώτη φάση περίπου €190 εκατ. για την περίοδο 2027–2036. Περιλαμβάνει παρεμβάσεις που πρέπει να αποκαταστήσουν και να αναβαθμίσουν βασικές υποδομές, πριν το έργο περάσει σε ευρύτερες αναπτύξεις. Ο συνολικός σχεδιασμός εκτείνεται μέχρι το 2045.

Οι ημερομηνίες είναι προγραμματικοί ορίζοντες και όχι δεσμευμένες ημερομηνίες παράδοσης όλων των έργων. Κάθε φάση χρειάζεται ώριμες μελέτες, περιβαλλοντικές εγκρίσεις, χρηματοδότηση και διαγωνισμούς. Η καθυστέρηση στη θεσμική βάση μετακινεί προς τα πίσω ολόκληρη αυτή την αλυσίδα.

Το κόστος για την τοπική οικονομία

Η Λάρνακα δεν περιμένει μόνο νέα κτήρια και προβλήτες. Η πόλη περιμένει βεβαιότητα για τον παραλιακό της άξονα, τον τουρισμό, τη ναυτιλιακή δραστηριότητα και τις χρήσεις γης γύρω από το λιμάνι. Οι επιχειρήσεις αποφασίζουν αν θα επενδύσουν σε ξενοδοχεία, εστίαση, γραφεία ή υπηρεσίες με βάση το τι θα δημιουργηθεί και πότε.

Η παρατεταμένη αβεβαιότητα αυξάνει το κόστος κεφαλαίου. Ένας επενδυτής ζητά μεγαλύτερη απόδοση όταν οι άδειες, η πρόσβαση και η μελλοντική χρήση δεν είναι σαφείς. Οι ιδιοκτήτες ακινήτων δυσκολεύονται να αποτιμήσουν προοπτικές, ενώ ο Δήμος δεν μπορεί να συνδέσει με ακρίβεια τις δικές του υποδομές με ένα αβέβαιο πρόγραμμα.

Πώς μπορεί να ξεμπλοκάρει

Πρώτο βήμα είναι η ολοκλήρωση και δημοσιοποίηση των βασικών συμπερασμάτων της νομικής γνωμάτευσης. Δεύτερο, η σαφής κατανομή αρμοδιοτήτων μεταξύ υπουργείων, κρατικών υπηρεσιών και τοπικής αρχής. Τρίτο, η μετατροπή του προκαταρκτικού κόστους σε πακέτα έργων με μετρήσιμα παραδοτέα.

Χρειάζεται επίσης ένα δημόσιο χρονοδιάγραμμα αποφάσεων, όχι μόνο κατασκευών. Οι πολίτες και η αγορά πρέπει να γνωρίζουν πότε θα ολοκληρωθούν οι μελέτες, πότε αναμένονται προσφορές και ποια έργα μπορούν να ξεκινήσουν ανεξάρτητα από τη μεγάλη ανάπτυξη.

Το μάθημα της προηγούμενης αποτυχίας

Η εμπειρία της προηγούμενης παραχώρησης έδειξε ότι ένα εντυπωσιακό επενδυτικό αφήγημα δεν αρκεί χωρίς εφαρμόσιμη χρηματοδότηση, σωστή κατανομή κινδύνων και συνεχή κρατική εποπτεία. Η νέα προσπάθεια πρέπει να είναι πιο σταδιακή και περισσότερο ελέγξιμη.

Το πραγματικό ερώτημα σήμερα δεν είναι αν η Λάρνακα χρειάζεται την ανάπλαση. Είναι αν το κράτος μπορεί να κλείσει εγκαίρως τα θεσμικά κενά ώστε τα €415 εκατ. να μετατραπούν από εκτίμηση σε έργα με χρηματοδότηση, συμβάσεις και λογοδοσία.

The post Λιμάνι–μαρίνα Λάρνακας: Γιατί κόλλησε το σχέδιο των €415 εκατ. λίγο πριν από τα κρίσιμα έργα appeared first on moneymatters.cy.

Διαβάστε Περισσότερα...