Πριν κάνεις νέα ασφάλεια αυτοκινήτου, υγείας ή κατοικίας: Τι καλύπτει πραγματικά και τι εξαιρείται

Ένα ασφαλιστήριο συμβόλαιο είναι από εκείνα τα έγγραφα που οι περισσότεροι υπογράφουν ελπίζοντας ότι δεν θα χρειαστεί ποτέ να χρησιμοποιήσουν. Όσο όλα πάνε καλά, η ασφάλεια μοιάζει με μια ακόμη ετήσια ή μηνιαία πληρωμή. Όταν όμως συμβεί το ατύχημα, η ζημιά, η ασθένεια ή το απρόοπτο, τότε φαίνεται αν ο ασφαλισμένος ήξερε πραγματικά τι είχε αγοράσει.

Γιατί άλλο πράγμα είναι να έχεις ασφάλεια και άλλο πράγμα να ξέρεις τι καλύπτει, μέχρι ποιο ποσό καλύπτει, τι εξαιρείται και τι πρέπει να κάνεις για να πληρωθεί μια απαίτηση.

Στη στήλη του MoneyMatters, «Πριν υπογράψεις», εξετάζουμε όλα όσα πρέπει να προσέχει ένας πολίτης πριν δεσμευτεί με συμβόλαια, δάνεια, ενοικιαστήρια, ασφάλειες, αγορές και υπηρεσίες. Αυτή τη φορά, το θέμα είναι η ασφάλεια. Αυτοκινήτου, υγείας ή κατοικίας.

Στην Κύπρο, ο ασφαλιστικός τομέας εποπτεύεται από την Υπηρεσία Ελέγχου Ασφαλιστικών Εταιρειών, με τον Έφορο Ασφαλίσεων να αποτελεί την αρμόδια εποπτική αρχή του ασφαλιστικού τομέα στη Δημοκρατία. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι ο καταναλωτής μπορεί να υπογράφει χωρίς να διαβάζει. Η εποπτεία προστατεύει το πλαίσιο. Το συγκεκριμένο συμβόλαιο που υπογράφεις πρέπει να το καταλάβεις εσύ.

Μην κοιτάς μόνο το ασφάλιστρο

Το πρώτο λάθος που κάνουν πολλοί είναι ότι συγκρίνουν ασφαλιστήρια μόνο με βάση την τιμή. Βλέπουν ποια εταιρεία προσφέρει το χαμηλότερο ασφάλιστρο και θεωρούν ότι αυτή είναι η καλύτερη επιλογή.

Μπορεί να είναι. Μπορεί και όχι.

Το φθηνότερο ασφαλιστήριο μπορεί να έχει χαμηλότερα όρια κάλυψης, περισσότερες εξαιρέσεις, μεγαλύτερη απαλλαγή, πιο περιορισμένες υπηρεσίες, λιγότερες παροχές ή αυστηρότερους όρους σε περίπτωση απαίτησης.

Αν δύο ασφαλιστήρια αυτοκινήτου έχουν διαφορά €40 ή €60 τον χρόνο, δεν αρκεί να επιλέξεις το πιο φθηνό. Πρέπει να δεις τι αγοράζεις. Καλύπτει μόνο τρίτους ή και δικές σου ζημιές; Περιλαμβάνει οδική βοήθεια; Υπάρχει κάλυψη για θραύση γυαλιών; Υπάρχει απαλλαγή; Τι γίνεται αν οδηγεί άλλος το όχημα;

Το ίδιο ισχύει για την υγεία και την κατοικία. Η χαμηλότερη τιμή δεν είναι πάντα καλύτερη αξία. Η σωστή σύγκριση γίνεται στην κάλυψη.

Τι καλύπτει πραγματικά το ασφαλιστήριο

Πριν υπογράψεις, πρέπει να μπορείς να απαντήσεις με απλά λόγια στην ερώτηση: τι ακριβώς καλύπτεται;

Στην ασφάλεια αυτοκινήτου, άλλο είναι η υποχρεωτική κάλυψη έναντι τρίτων και άλλο η μικτή ή πιο διευρυμένη κάλυψη. Η υποχρεωτική ασφάλιση οχημάτων αφορά την ευθύνη προς τρίτους, ενώ η νομοθεσία για την ασφάλιση έναντι τρίτων αποτελεί το βασικό πλαίσιο για την κάλυψη ευθυνών από χρήση οχημάτων. Το Τμήμα Οδικών Μεταφορών αναφέρεται στον περί Μηχανοκινήτων Οχημάτων, Ασφάλιση Έναντι Τρίτου, Νόμο 96(I)/2000 και στις σχετικές διατάξεις για το Ταμείο Ασφαλιστών Μηχανοκινήτων Οχημάτων.

Στην ασφάλεια υγείας, πρέπει να δεις αν καλύπτεται νοσηλεία, χειρουργείο, διαγνωστικές εξετάσεις, επισκέψεις σε γιατρούς, φάρμακα, επείγοντα περιστατικά, θεραπεία στο εξωτερικό ή δεύτερη ιατρική γνώμη.

Στην ασφάλεια κατοικίας, πρέπει να ξεχωρίσεις αν ασφαλίζεται το κτίριο, το περιεχόμενο ή και τα δύο. Πρέπει επίσης να δεις αν καλύπτονται φωτιά, πλημμύρα, σεισμός, κλοπή, θραύση σωληνώσεων, αστική ευθύνη προς τρίτους ή ζημιές σε κοινόχρηστους χώρους.

Η λέξη «ασφάλεια» από μόνη της δεν λέει αρκετά. Το ασφαλιστήριο πρέπει να λέει καθαρά τι προστατεύει.

Οι εξαιρέσεις είναι συχνά το πιο σημαντικό σημείο

Αν υπάρχει ένα σημείο που πρέπει να διαβάσεις προσεκτικά, είναι οι εξαιρέσεις.

Οι εξαιρέσεις είναι οι περιπτώσεις όπου η ασφαλιστική εταιρεία δεν πληρώνει ή περιορίζει την κάλυψη. Συχνά εκεί κρύβεται η πραγματική διαφορά ανάμεσα σε δύο ασφαλιστήρια.

Στην ασφάλεια αυτοκινήτου, μπορεί να υπάρχουν εξαιρέσεις για οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ ή ναρκωτικών, χρήση του οχήματος εκτός συμφωνημένης χρήσης, μη δηλωμένο οδηγό, συμμετοχή σε αγώνες, χρήση χωρίς έγκυρη άδεια ή ζημιές που προκύπτουν από συγκεκριμένες παραβάσεις.

Στην ασφάλεια υγείας, οι εξαιρέσεις μπορεί να αφορούν προϋπάρχουσες παθήσεις, αισθητικές επεμβάσεις, συγκεκριμένες θεραπείες, χρόνιες καταστάσεις, ψυχική υγεία, οδοντιατρικές υπηρεσίες ή περιόδους αναμονής.

Στην ασφάλεια κατοικίας, μπορεί να εξαιρούνται ζημιές από κακή συντήρηση, υγρασία, φυσιολογική φθορά, αμέλεια, μη κατοίκηση για μεγάλο διάστημα ή περιπτώσεις όπου το ακίνητο χρησιμοποιείται διαφορετικά από αυτό που δηλώθηκε.

Το ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διανομή ασφαλιστικών προϊόντων προβλέπει ότι, για ασφαλίσεις ζημιών, το Insurance Product Information Document, δηλαδή το τυποποιημένο έγγραφο πληροφοριών ασφαλιστικού προϊόντος, πρέπει να περιλαμβάνει μεταξύ άλλων σύνοψη της κάλυψης, τους βασικούς εξαιρούμενους κινδύνους, τις υποχρεώσεις του πελάτη και τον τρόπο τερματισμού της σύμβασης.

Με απλά λόγια, μην περιοριστείς στο τι καλύπτεται. Διάβασε και τι δεν καλύπτεται.

Τα όρια κάλυψης αλλάζουν την πραγματική προστασία

Ένα ασφαλιστήριο μπορεί να καλύπτει έναν κίνδυνο, αλλά μέχρι συγκεκριμένο ποσό. Αυτό λέγεται όριο κάλυψης.

Για παράδειγμα, η ασφάλεια κατοικίας μπορεί να καλύπτει περιεχόμενο μέχρι €20.000. Αν όμως η πραγματική αξία του περιεχομένου είναι €40.000, τότε μπορεί να είσαι υποασφαλισμένος.

Στην ασφάλεια υγείας, μπορεί να υπάρχει ετήσιο όριο νοσηλείας, όριο ανά περιστατικό, όριο ανά εξέταση ή όριο σε συγκεκριμένη κατηγορία θεραπείας. Έτσι, μια κάλυψη που φαίνεται πλήρης μπορεί στην πράξη να έχει περιορισμούς που γίνονται σημαντικοί όταν προκύψει σοβαρό περιστατικό.

Στην ασφάλεια αυτοκινήτου, τα όρια μπορεί να επηρεάζουν καλύψεις όπως οδική βοήθεια, ρυμούλκηση, θραύση γυαλιών, αντικατάσταση οχήματος, ζημιές από φυσικά φαινόμενα ή προσωπικά αντικείμενα μέσα στο όχημα.

Το ερώτημα δεν είναι μόνο αν υπάρχει κάλυψη. Είναι και μέχρι πόσο υπάρχει κάλυψη.

Η απαλλαγή είναι το ποσό που πληρώνεις εσύ

Η απαλλαγή είναι ένα από τα πιο παρεξηγημένα σημεία στα ασφαλιστήρια. Είναι το ποσό που θα πληρώσει πρώτα ο ασφαλισμένος πριν αρχίσει να πληρώνει η ασφαλιστική ή το ποσό που αφαιρείται από την αποζημίωση.

Αν έχεις ζημιά €1.000 και απαλλαγή €300, η ασφαλιστική μπορεί να πληρώσει μόνο το υπόλοιπο, ανάλογα με τους όρους του συμβολαίου.

Η απαλλαγή μπορεί να μειώνει το ασφάλιστρο, αλλά αυξάνει το ποσό που αναλαμβάνεις εσύ σε περίπτωση ζημιάς. Άρα δεν είναι απλώς λεπτομέρεια. Είναι μέρος της οικονομικής συμφωνίας.

Πριν υπογράψεις, ρώτησε ξεκάθαρα:

Πόση είναι η απαλλαγή;

Ισχύει σε κάθε απαίτηση;

Ισχύει διαφορετικά ανά κάλυψη;

Υπάρχουν περιπτώσεις χωρίς απαλλαγή;

Αν η απαλλαγή είναι υψηλή, ένα φθηνότερο ασφαλιστήριο μπορεί να αποδειχθεί ακριβότερο όταν χρειαστεί να το χρησιμοποιήσεις.

Προϋπάρχουσες καταστάσεις και περίοδοι αναμονής στην υγεία

Στην ασφάλεια υγείας, δύο από τα πιο κρίσιμα σημεία είναι οι προϋπάρχουσες καταστάσεις και οι περίοδοι αναμονής.

Προϋπάρχουσα κατάσταση είναι, με απλά λόγια, ένα ιατρικό πρόβλημα που υπήρχε πριν την έναρξη της ασφάλισης. Αν δεν δηλωθεί σωστά ή αν εξαιρείται από το συμβόλαιο, μπορεί να δημιουργήσει πρόβλημα όταν υποβληθεί απαίτηση.

Περίοδος αναμονής σημαίνει ότι για ορισμένες καλύψεις δεν μπορείς να απαιτήσεις αποζημίωση αμέσως μετά την έναρξη του συμβολαίου. Μπορεί να πρέπει να περάσουν μερικοί μήνες ή συγκεκριμένη περίοδος, ανάλογα με την κάλυψη.

Αυτό είναι πολύ σημαντικό για όσους κάνουν ασφάλεια υγείας θεωρώντας ότι από την πρώτη μέρα καλύπτονται για τα πάντα.

Πριν υπογράψεις, ζήτησε να σου εξηγήσουν ποιες παθήσεις εξαιρούνται, ποιες καλύπτονται μετά από αναμονή και τι πρέπει να δηλώσεις στο ιατρικό ερωτηματολόγιο.

Τι πρέπει να δηλώσεις σωστά πριν υπογράψεις

Η ασφάλιση βασίζεται στην πληροφορία που δίνει ο ασφαλισμένος. Αν δηλώσεις λάθος στοιχεία ή αποκρύψεις σημαντικά δεδομένα, μπορεί να υπάρξει πρόβλημα όταν προκύψει απαίτηση.

Στην ασφάλεια αυτοκινήτου, πρέπει να δηλωθούν σωστά ο κύριος οδηγός, η χρήση του οχήματος, η ηλικία των οδηγών, τυχόν προηγούμενα ατυχήματα και οι πραγματικές συνθήκες χρήσης.

Στην ασφάλεια υγείας, πρέπει να δηλωθεί σωστά το ιατρικό ιστορικό. Ακόμη και κάτι που φαίνεται μικρό μπορεί να έχει σημασία αν σχετίζεται με μελλοντική απαίτηση.

Στην ασφάλεια κατοικίας, πρέπει να δηλωθεί σωστά η χρήση του ακινήτου, αν είναι κύρια κατοικία, εξοχική, ενοικιαζόμενο ακίνητο ή ακατοίκητο για μεγάλα διαστήματα. Πρέπει επίσης να δηλωθούν σωστά η αξία του κτιρίου και του περιεχομένου.

Μην απαντάς πρόχειρα σε ερωτηματολόγια. Οι απαντήσεις σου μπορεί να καθορίσουν αν η ασφαλιστική θα πληρώσει αργότερα.

Πότε μπορεί να απορριφθεί μια απαίτηση

Η πιο δύσκολη στιγμή είναι όταν ο ασφαλισμένος θεωρεί ότι καλύπτεται, αλλά η απαίτηση απορρίπτεται.

Αυτό μπορεί να συμβεί επειδή η ζημιά εμπίπτει σε εξαίρεση, επειδή δεν τηρήθηκαν οι υποχρεώσεις του ασφαλισμένου, επειδή δηλώθηκαν λάθος στοιχεία, επειδή δεν προσκομίστηκαν τα απαραίτητα έγγραφα, επειδή η ζημιά δεν εμπίπτει στους ορισμούς του συμβολαίου ή επειδή υποβλήθηκε η απαίτηση εκτός προθεσμιών.

Γι’ αυτό πρέπει να ξέρεις από πριν τι πρέπει να κάνεις αν συμβεί κάτι.

Πρέπει να ενημερώσεις την ασφαλιστική αμέσως; Πρέπει να καλέσεις την αστυνομία; Πρέπει να κρατήσεις φωτογραφίες; Πρέπει να πάρεις προσφορές επισκευής; Πρέπει να πας σε συγκεκριμένο συνεργείο ή κλινική; Πρέπει να έχεις προέγκριση;

Η απαίτηση δεν ξεκινά όταν στείλεις ένα email. Ξεκινά από τη στιγμή που συμβαίνει το περιστατικό και από το αν έκανες σωστά τα πρώτα βήματα.

Ανανέωση, αυξήσεις και αλλαγές στο συμβόλαιο

Ένα ασφαλιστήριο δεν πρέπει να το κοιτάζεις μόνο όταν το αγοράζεις. Πρέπει να το ξανακοιτάζεις στην ανανέωση.

Το ασφάλιστρο μπορεί να αυξηθεί. Οι καλύψεις μπορεί να αλλάξουν. Οι όροι μπορεί να διαφοροποιηθούν. Η ασφαλιστική μπορεί να προσθέσει εξαιρέσεις ή να αλλάξει απαλλαγές. Οι ανάγκες σου μπορεί επίσης να έχουν αλλάξει.

Ένα αυτοκίνητο γερνά. Ένα σπίτι μπορεί να αποκτήσει νέα αξία μετά από ανακαίνιση. Μια οικογένεια μπορεί να έχει παιδί. Ένας ασφαλισμένος μπορεί να αποκτήσει νέο ιατρικό ιστορικό. Όλα αυτά μπορεί να επηρεάσουν την ασφαλιστική εικόνα.

Μην ανανεώνεις μηχανικά. Διάβασε την ειδοποίηση ανανέωσης και ζήτησε εξήγηση για αλλαγές.

Τι κάνεις αν έχεις παράπονο

Αν προκύψει διαφωνία με ασφαλιστική εταιρεία, ο ασφαλισμένος πρέπει πρώτα να υποβάλει γραπτό παράπονο στην ίδια την ασφαλιστική. Η Υπηρεσία Ελέγχου Ασφαλιστικών Εταιρειών αναφέρει ότι οι ασφαλισμένοι πρέπει πρώτα να υποβάλουν γραπτώς το παράπονό τους στην ασφαλιστική εταιρεία, η οποία οφείλει να απαντήσει επίσημα εντός μέγιστης περιόδου 45 ημερών.

Αν το θέμα δεν λυθεί, υπάρχει και ο θεσμός του Χρηματοοικονομικού Επιτρόπου, ο οποίος χειρίζεται παράπονα καταναλωτών κατά χρηματοοικονομικών οργανισμών. Στις συχνές ερωτήσεις του Επιτρόπου αναφέρεται ότι για να εξεταστεί παράπονο πρέπει, μεταξύ άλλων, να έχει προηγηθεί γραπτό παράπονο προς το χρηματοοικονομικό ίδρυμα και να τηρούνται συγκεκριμένα χρονικά όρια.

Πρακτικά, κράτα πάντα αντίγραφα. Συμβόλαιο, αποδείξεις πληρωμής, emails, φωτογραφίες, ιατρικές εκθέσεις, προσφορές, επιστολές και αριθμούς αναφοράς. Όταν υπάρχει διαφωνία, τα έγγραφα μετρούν.

Οι ερωτήσεις που πρέπει να κάνεις πριν πληρώσεις

Πριν κάνεις νέα ασφάλεια ή πριν ανανεώσεις, ζήτησε καθαρές απαντήσεις.

• Τι ακριβώς καλύπτεται;
• Τι εξαιρείται;
• Ποια είναι τα όρια κάλυψης;
• Πόση είναι η απαλλαγή;
• Τι πρέπει να δηλώσω πριν υπογράψω;
• Υπάρχουν περίοδοι αναμονής;
• Υπάρχουν προϋπάρχουσες καταστάσεις που εξαιρούνται;
• Τι έγγραφα χρειάζονται σε περίπτωση απαίτησης;
• Πότε πρέπει να ενημερώσω την ασφαλιστική;
• Μπορεί να αλλάξει το ασφάλιστρο στην ανανέωση;
• Πώς τερματίζεται το συμβόλαιο;

Αν δεν μπορείς να απαντήσεις σε αυτές τις ερωτήσεις, τότε δεν έχεις καταλάβει ακόμη τι αγοράζεις.

Μη φοβηθείς να ζητήσεις το IPID και το πλήρες συμβόλαιο

Για ασφαλίσεις ζημιών, όπως συνήθως είναι η ασφάλεια αυτοκινήτου ή κατοικίας, το IPID είναι χρήσιμο πρώτο έγγραφο γιατί συνοψίζει βασικές πληροφορίες με τυποποιημένο τρόπο. Η EIOPA εξηγεί ότι το IPID δίνει στον καταναλωτή τις σχετικές πληροφορίες για ένα ασφαλιστικό προϊόν ζημιών και βοηθά στη σύγκριση προσφορών και στη λήψη ενημερωμένης απόφασης.

Όμως το IPID δεν αντικαθιστά το πλήρες ασφαλιστήριο. Είναι περίληψη. Το πλήρες συμβόλαιο είναι εκεί όπου θα βρεις τους αναλυτικούς όρους, τους ορισμούς, τις εξαιρέσεις, τις υποχρεώσεις και τις διαδικασίες.

Άρα, πριν υπογράψεις ή πληρώσεις, ζήτησε και τα δύο όπου εφαρμόζεται: το συνοπτικό έγγραφο και το πλήρες συμβόλαιο.

MoneyMatters View

Η ασφάλεια είναι χρήσιμο εργαλείο προστασίας. Μπορεί να σε σώσει από μια μεγάλη οικονομική ζημιά, ένα σοβαρό ατύχημα, μια βλάβη στο σπίτι ή μια δαπάνη υγείας που δεν θα μπορούσες εύκολα να καλύψεις μόνος σου.

Όμως η ασφάλεια έχει αξία μόνο όταν ξέρεις τι αγοράζεις.

Στη στήλη «Πριν υπογράψεις», το βασικό μήνυμα είναι απλό: μην κοιτάς μόνο την τιμή του ασφαλίστρου.

Κοίτα τις καλύψεις, τις εξαιρέσεις, τα όρια, την απαλλαγή, τις υποχρεώσεις σου, τις περιόδους αναμονής, τις προϋπάρχουσες καταστάσεις και τη διαδικασία απαίτησης.

Δεν αρκεί να έχεις ασφάλεια. Πρέπει να ξέρεις πότε πληρώνει και πότε όχι.

Πριν υπογράψεις, διάβασε. Ρώτησε. Ζήτησε εξηγήσεις. Κράτησε αντίγραφα. Και μην αφήσεις μια απόφαση προστασίας να βασιστεί μόνο στο ποια προσφορά ήταν φθηνότερη.

The post Πριν κάνεις νέα ασφάλεια αυτοκινήτου, υγείας ή κατοικίας: Τι καλύπτει πραγματικά και τι εξαιρείται appeared first on moneymatters.cy.

Διαβάστε Περισσότερα...