Πόσο ακριβότερα θα πληρώνουμε τα δέματα από Shein και Temu; Αναλυτικά παραδείγματα
Η αλλαγή που έρχεται από την 1η Ιουλίου 2026 στις ηλεκτρονικές αγορές από τρίτες χώρες δεν αφορά μόνο τις πλατφόρμες όπως η Shein, η Temu και η AliExpress. Αφορά κυρίως τον τρόπο με τον οποίο θα υπολογίζεται το τελικό κόστος για τον καταναλωτή.
- Ο βασικός κανόνας
- Παράδειγμα 1: Ένα μπλουζάκι αξίας €8
- Παράδειγμα 2: Παραγγελία €20 με ένα μόνο είδος προϊόντος
- Παράδειγμα 3: Παραγγελία €30 με τρία διαφορετικά προϊόντα
- Παράδειγμα 4: Παραγγελία €50 με πέντε διαφορετικά είδη
- Παράδειγμα 5: Παραγγελία €100 με ένα προϊόν
- Το κρίσιμο σημείο: Δεν μετρά μόνο η αξία, αλλά και πόσα είδη έχει το καλάθι
- Πότε θα το βλέπει ο καταναλωτής
- Τι πρέπει να προσέχουν οι καταναλωτές
- Παραμένουν φθηνές οι αγορές από Shein και Temu;
- MoneyMatters Insight
Μέχρι σήμερα, πολλά δέματα αξίας έως €150 έμπαιναν στην Ευρωπαϊκή Ένωση χωρίς εισαγωγικό δασμό, αν και επιβαρύνονταν με ΦΠΑ. Με τη νέα ρύθμιση, η απαλλαγή αυτή καταργείται και επιβάλλεται προσωρινός σταθερός δασμός €3 για μικρά δέματα από τρίτες χώρες. Σύμφωνα με το Συμβούλιο της ΕΕ, ο νέος δασμός εφαρμόζεται από την 1η Ιουλίου 2026 σε αγαθά αξίας κάτω των €150 που εισέρχονται στην ΕΕ, ενώ η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξηγεί ότι η κατάργηση της απαλλαγής αποσκοπεί στη δημιουργία πιο ίσων όρων ανταγωνισμού μεταξύ απευθείας εισαγωγών ηλεκτρονικού εμπορίου και παραδοσιακού λιανεμπορίου.
Στην Κύπρο, για τα περισσότερα προϊόντα εφαρμόζεται ο κανονικός συντελεστής ΦΠΑ 19%, σύμφωνα με το Τμήμα Φορολογίας. Αυτό έχει σημασία, διότι ο νέος δασμός δεν είναι απλώς ένα επιπλέον €3 που προστίθεται στο τέλος. Στην πράξη, ο δασμός αυξάνει τη φορολογητέα αξία, άρα μπορεί να αυξάνει και τον ΦΠΑ που πληρώνει ο καταναλωτής.
Ο βασικός κανόνας
Ο απλός τρόπος για να το καταλάβει ο καταναλωτής είναι ο εξής: πρώτα υπολογίζεται η αξία της παραγγελίας, μετά προστίθεται ο νέος δασμός και στη συνέχεια υπολογίζεται ο ΦΠΑ 19% πάνω στη νέα φορολογητέα αξία.
Με απλά λόγια, εάν ένα προϊόν κοστίζει €10, δεν θα προστεθούν μόνο €3. Θα προστεθούν τα €3 και μετά ο ΦΠΑ θα υπολογιστεί πάνω στα €13. Άρα η τελική επιβάρυνση θα είναι λίγο μεγαλύτερη από €3.
Για λόγους απλότητας, τα παραδείγματα που ακολουθούν δεν περιλαμβάνουν έξοδα μεταφοράς ή πιθανές χρεώσεις διαχείρισης από μεταφορικές εταιρείες. Αν υπάρχουν μεταφορικά, τότε και αυτά μπορεί να επηρεάσουν τη φορολογητέα αξία.
Παράδειγμα 1: Ένα μπλουζάκι αξίας €8
Αν κάποιος αγοράσει ένα μπλουζάκι από τρίτη χώρα με τιμή €8, σήμερα ο ΦΠΑ 19% θα ήταν περίπου €1,52. Το τελικό ποσό θα έφτανε περίπου στα €9,52, εφόσον δεν υπάρχουν άλλα έξοδα.
Με το νέο καθεστώς, στο προϊόν θα προστεθεί δασμός €3. Η φορολογητέα αξία ανεβαίνει από €8 σε €11. Ο ΦΠΑ 19% πάνω στα €11 είναι περίπου €2,09.
Άρα το τελικό κόστος γίνεται περίπου €13,09.
Στην πράξη, ένα προϊόν των €8 μπορεί να καταλήξει να κοστίζει περίπου €13,09. Η συνολική αύξηση σε σχέση με το προηγούμενο καθεστώς είναι περίπου €3,57.
Αυτό δείχνει γιατί η επιβάρυνση είναι πιο αισθητή στα πολύ φθηνά προϊόντα. Σε ένα προϊόν των €8, η νέα χρέωση αλλάζει σημαντικά το τελικό κόστος.
Παράδειγμα 2: Παραγγελία €20 με ένα μόνο είδος προϊόντος
Αν μια παραγγελία περιλαμβάνει ένα είδος προϊόντος αξίας €20, για παράδειγμα ένα ζευγάρι παπούτσια ή ένα μικρό ηλεκτρονικό αξεσουάρ, σήμερα ο ΦΠΑ 19% θα ήταν €3,80. Το τελικό ποσό θα έφτανε περίπου στα €23,80.
Με τον νέο δασμό, προστίθενται €3. Η φορολογητέα αξία γίνεται €23 και ο ΦΠΑ 19% γίνεται περίπου €4,37.
Άρα το τελικό ποσό ανεβαίνει περίπου στα €27,37.
Η διαφορά για τον καταναλωτή είναι περίπου €3,57. Ουσιαστικά, ο νέος δασμός των €3 γίνεται τελική επιβάρυνση περίπου €3,57, επειδή επηρεάζει και τον ΦΠΑ.
Παράδειγμα 3: Παραγγελία €30 με τρία διαφορετικά προϊόντα
Εδώ αρχίζει να φαίνεται πιο καθαρά η μεγάλη αλλαγή.
Αν κάποιος κάνει παραγγελία €30 από πλατφόρμα χαμηλού κόστους και το καλάθι περιλαμβάνει τρία διαφορετικά είδη, για παράδειγμα ένα μπλουζάκι, ένα ζευγάρι γυαλιά και ένα αξεσουάρ κινητού, η χρέωση μπορεί να μην είναι €3 συνολικά, αλλά €3 ανά είδος ή ανά διαφορετική κατηγορία προϊόντος.
Σε αυτό το παράδειγμα, ο δασμός μπορεί να φτάσει τα €9.
Η φορολογητέα αξία ανεβαίνει από €30 σε €39. Ο ΦΠΑ 19% πάνω στα €39 είναι περίπου €7,41. Άρα το τελικό ποσό μπορεί να φτάσει περίπου στα €46,41.
Με το προηγούμενο καθεστώς, ο ΦΠΑ πάνω στα €30 θα ήταν €5,70 και το τελικό κόστος περίπου €35,70.
Η διαφορά είναι περίπου €10,71.
Αυτό είναι το σημείο που πρέπει να προσέξουν περισσότερο οι καταναλωτές. Μια παραγγελία €30 με πολλά διαφορετικά μικροπροϊόντα μπορεί να γίνει αισθητά ακριβότερη.
Παράδειγμα 4: Παραγγελία €50 με πέντε διαφορετικά είδη
Ας υποθέσουμε ότι ένας καταναλωτής κάνει παραγγελία €50 με πέντε διαφορετικά προϊόντα. Για παράδειγμα, ρούχα, θήκη κινητού, καλλυντικό αξεσουάρ, μικρό διακοσμητικό και παιδικό παιχνίδι.
Αν ο δασμός εφαρμοστεί ξεχωριστά για κάθε διαφορετικό είδος, τότε η νέα επιβάρυνση θα είναι 5 x €3, δηλαδή €15.
Η φορολογητέα αξία γίνεται €65. Ο ΦΠΑ 19% πάνω στα €65 είναι περίπου €12,35. Άρα το τελικό ποσό μπορεί να φτάσει περίπου στα €77,35.
Με το προηγούμενο καθεστώς, ο ΦΠΑ πάνω στα €50 θα ήταν €9,50 και το τελικό κόστος περίπου €59,50.
Η διαφορά φτάνει περίπου τα €17,85.
Αυτό σημαίνει ότι οι παραγγελίες που μέχρι σήμερα φαίνονταν πολύ φθηνές επειδή αποτελούνταν από πολλά μικρά προϊόντα μπορεί να χάσουν μεγάλο μέρος του πλεονεκτήματός τους.
Παράδειγμα 5: Παραγγελία €100 με ένα προϊόν
Αν η παραγγελία αφορά ένα μόνο προϊόν αξίας €100, για παράδειγμα ένα μπουφάν ή μια ηλεκτρονική συσκευή χαμηλής αξίας, η επιβάρυνση είναι αναλογικά μικρότερη.
Με το προηγούμενο καθεστώς, ο ΦΠΑ 19% θα ήταν €19 και το τελικό ποσό περίπου €119.
Με το νέο καθεστώς, προστίθεται δασμός €3. Η φορολογητέα αξία γίνεται €103 και ο ΦΠΑ 19% γίνεται περίπου €19,57. Το τελικό ποσό φτάνει περίπου στα €122,57.
Η διαφορά είναι περίπου €3,57.
Σε αυτή την περίπτωση, η αύξηση υπάρχει, αλλά δεν αλλάζει δραματικά την εικόνα. Το νέο μέτρο πλήττει περισσότερο τα πολλά φθηνά προϊόντα παρά ένα μεμονωμένο προϊόν μεγαλύτερης αξίας.
Το κρίσιμο σημείο: Δεν μετρά μόνο η αξία, αλλά και πόσα είδη έχει το καλάθι
Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι από την 1η Ιουλίου 2026 οι καταναλωτές δεν θα πρέπει να κοιτάζουν μόνο το συνολικό ποσό της παραγγελίας. Θα πρέπει να κοιτάζουν και πόσα διαφορετικά είδη περιλαμβάνει το καλάθι.
Μια παραγγελία €40 με ένα προϊόν μπορεί να επιβαρυνθεί πολύ λιγότερο από μια παραγγελία €40 με έξι διαφορετικά μικροπροϊόντα.
Αυτό αλλάζει τη λογική των αγορών από πλατφόρμες τύπου Shein και Temu, όπου πολλοί καταναλωτές έβαζαν στο καλάθι αρκετά μικρά προϊόντα χαμηλής αξίας. Από εδώ και πέρα, όσο περισσότερα διαφορετικά είδη έχει μια παραγγελία, τόσο μεγαλύτερη μπορεί να είναι η επιβάρυνση.
Πότε θα το βλέπει ο καταναλωτής
Για μεγάλες πλατφόρμες που είναι συνδεδεμένες με το σύστημα IOSS, όπως συμβαίνει συνήθως με πλατφόρμες τύπου Shein και Temu, η χρέωση αναμένεται να εμφανίζεται κατά την ολοκλήρωση της παραγγελίας. Δηλαδή ο καταναλωτής θα τη βλέπει στο checkout, μαζί με τον ΦΠΑ και τυχόν άλλα έξοδα.
Αν όμως η αγορά γίνεται από ηλεκτρονικό κατάστημα που δεν είναι συνδεδεμένο με το IOSS, τότε ο καταναλωτής μπορεί να κληθεί να πληρώσει τη χρέωση αργότερα, πριν την παραλαβή του δέματος στην Κύπρο. Σε αυτή την περίπτωση, η πληρωμή μπορεί να ζητηθεί από τη μεταφορική εταιρεία ή τον φορέα που θα αναλάβει τη διανομή.
Γι’ αυτό οι καταναλωτές πρέπει να προσέχουν ιδιαίτερα αν στο τελικό στάδιο της παραγγελίας εμφανίζονται όλες οι χρεώσεις. Αν δεν εμφανίζονται, υπάρχει πιθανότητα να προκύψει επιπλέον κόστος κατά την παραλαβή.
Τι πρέπει να προσέχουν οι καταναλωτές
Το πρώτο που πρέπει να ελέγχει ο καταναλωτής είναι αν η τελική τιμή περιλαμβάνει ΦΠΑ, δασμούς και έξοδα αποστολής. Η τιμή που εμφανίζεται αρχικά σε ένα προϊόν μπορεί να μην είναι η τελική τιμή που θα πληρωθεί.
Το δεύτερο είναι ο αριθμός των διαφορετικών ειδών στο καλάθι. Αν κάποιος αγοράζει πολλά μικρά προϊόντα, μπορεί να δει τη συνολική χρέωση να ανεβαίνει περισσότερο από όσο περίμενε.
Το τρίτο είναι αν η πλατφόρμα εισπράττει τις χρεώσεις κατά την αγορά ή αν η πληρωμή θα γίνει κατά την παραλαβή. Στη δεύτερη περίπτωση, οι καταναλωτές καλό είναι να ζητούν αναλυτική ενημέρωση για το ποσό που πληρώνουν και για το αν αυτό αφορά δασμό, ΦΠΑ ή έξοδα διαχείρισης.
Παραμένουν φθηνές οι αγορές από Shein και Temu;
Η απάντηση είναι ότι σε αρκετές περιπτώσεις θα παραμείνουν ανταγωνιστικές, αλλά όχι στον ίδιο βαθμό όπως πριν.
Για μεμονωμένα προϊόντα μεγαλύτερης αξίας, η επιβάρυνση μπορεί να είναι σχετικά περιορισμένη. Για πολλά μικρά προϊόντα χαμηλής αξίας, όμως, η αλλαγή μπορεί να είναι σημαντική.
Αν για παράδειγμα κάποιος αγοράζει ένα προϊόν των €100, η επιβάρυνση περίπου €3,57 δεν αλλάζει δραματικά την απόφαση αγοράς. Αν όμως αγοράζει πέντε προϊόντα συνολικής αξίας €50, η επιβάρυνση μπορεί να πλησιάσει τα €18. Εκεί η εικόνα αλλάζει.
Το νέο καθεστώς δεν σταματά τις ηλεκτρονικές αγορές από τρίτες χώρες. Περιορίζει όμως το πλεονέκτημα των πολύ μικρών και πολύ φθηνών παραγγελιών, ειδικά όταν αυτές περιλαμβάνουν πολλά διαφορετικά προϊόντα.
MoneyMatters Insight
Η μεγάλη αλλαγή από την 1η Ιουλίου 2026 δεν είναι απλώς ότι μπαίνει ένας νέος δασμός €3. Η πραγματική αλλαγή είναι ότι το μοντέλο των πολύ φθηνών μαζικών μικροπαραγγελιών αρχίζει να γίνεται ακριβότερο και λιγότερο προβλέψιμο για τον καταναλωτή.
Για την Ευρωπαϊκή Ένωση, το μέτρο είναι μέρος μιας ευρύτερης προσπάθειας να περιοριστεί το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα που είχαν οι πλατφόρμες ηλεκτρονικού εμπορίου εκτός ΕΕ και να ενισχυθούν οι έλεγχοι στις εισαγωγές χαμηλής αξίας. Για τους καταναλωτές στην Κύπρο, το πρακτικό συμπέρασμα είναι απλό: από εδώ και πέρα, το φθηνό προϊόν δεν θα κρίνεται μόνο από την τιμή που φαίνεται στην αρχή, αλλά από το τελικό ποσό στο καλάθι ή στην παραλαβή.
Η καλύτερη άμυνα για τον καταναλωτή θα είναι η προσεκτική ανάγνωση του checkout. Αν οι νέες χρεώσεις εμφανίζονται καθαρά πριν από την πληρωμή, η απόφαση αγοράς θα είναι πιο εύκολη. Αν δεν εμφανίζονται, τότε το φθηνό δέμα μπορεί να αποδειχθεί λιγότερο φθηνό όταν φτάσει στην Κύπρο.
The post Shein και Temu: Παραδείγματα με τις νέες χρεώσεις από 1η Ιουλίου appeared first on moneymatters.cy.