Η χρήση τεχνητής νοημοσύνης στην εργασία έπαψε να αφορά μια μικρή μειονότητα στο δείγμα της ΕΚΤ. Από 26% το 2024 έφθασε στο 52% το 2026, σύμφωνα με τη νέα ανάλυση της κεντρικής τράπεζας. Πίσω από τον διπλασιασμό, όμως, παραμένει μια σημαντική ανισότητα: η πρόσβαση δεν κατανέμεται με τον ίδιο τρόπο μεταξύ εργαζομένων.
Το ποσοστό αφορά τους απασχολουμένους που συμμετέχουν στην έρευνα καταναλωτικών προσδοκιών της ΕΚΤ. Δεν σημαίνει ότι οι μισοί εργαζόμενοι κάθε ευρωπαϊκής χώρας ή της Κύπρου χρησιμοποιούν AI. Η γεωγραφική και μεθοδολογική εμβέλεια της έρευνας πρέπει να συνοδεύει το εντυπωσιακό εύρημα.
- Η χρήση διπλασιάστηκε στο δείγμα της ΕΚΤ μέσα σε δύο χρόνια.
- Η εκπαίδευση και τα καθήκοντα συνδέονται με άνιση πρόσβαση.
- Διάδοση του εργαλείου δεν σημαίνει αυτόματα εταιρική αναδιοργάνωση.
Το χάσμα βρίσκεται πριν από τη συστηματική χρήση
Στην ομάδα υψηλότερης εκπαίδευσης, η υιοθέτηση φθάνει το 61%, έναντι 37% στην ομάδα χαμηλότερης εκπαίδευσης. Οι νεότεροι εμφανίζουν επίσης υψηλότερη πιθανότητα χρήσης. Πρόκειται για συσχετίσεις με τα χαρακτηριστικά των εργαζομένων, όχι για απόδειξη ότι το πτυχίο ή η ηλικία προκαλεί από μόνη της την υιοθέτηση.
Ο ρόλος εργασίας έχει σημασία. Άλλη πρόσβαση έχει κάποιος που εργάζεται με κείμενα, δεδομένα και λογισμικό και άλλη ένας εργαζόμενος του οποίου τα καθήκοντα εκτελούνται κυρίως σε φυσικό χώρο. Η απουσία χρήσης δεν μπορεί να ταυτίζεται μηχανικά με απροθυμία, ανεπάρκεια ή αντίσταση στην αλλαγή.
Άλλο οι χρήστες, άλλο μια επιχείρηση που έχει αλλάξει
Σε προγενέστερη παρουσίαση του Μαρτίου για την AI και την οικονομία της ευρωζώνης, η ΕΚΤ είχε επισημάνει μια δεύτερη διάκριση: η παρουσία χρηστών μέσα σε μια εταιρεία δεν σημαίνει ότι η τεχνολογία έχει ενσωματωθεί βαθιά στις εταιρικές διαδικασίες. Στα στοιχεία επιχειρήσεων που παρουσίαζε τότε, η εντατική χρήση παρέμενε περιορισμένη.
Για τη διοίκηση, αυτό αλλάζει το ερώτημα. Δεν αρκεί να γνωρίζει πόσοι διαθέτουν έναν λογαριασμό σε εργαλείο AI. Χρειάζεται να ξέρει σε ποιες εργασίες χρησιμοποιείται, ποιος ελέγχει τις απαντήσεις, πώς διαχειρίζονται οι εργαζόμενοι τα δεδομένα και τι συμβαίνει όταν το αποτέλεσμα είναι λάθος.
Μια επιχείρηση μπορεί να έχει πολλούς περιστασιακούς χρήστες και ελάχιστες κοινές διαδικασίες. Μπορεί επίσης να διαθέτει λιγότερους χρήστες, αλλά να έχει οργανώσει συγκεκριμένες εφαρμογές με σαφή κριτήρια ποιότητας. Ο αριθμός λογαριασμών δεν είναι από μόνος του δείκτης οργανωτικής ωριμότητας.
Η στρατηγική πρόκληση για μικρότερες επιχειρήσεις
Για μια μικρή επιχείρηση, η δυνατότητα δοκιμής εργαλείων με σχετικά μικρή αρχική δαπάνη δεν εξαλείφει το οργανωτικό κόστος. Η εκμάθηση, η επιλογή χρήσιμων εφαρμογών και ο έλεγχος εξακολουθούν να απαιτούν χρόνο ανθρώπων που έχουν ήδη άλλες ευθύνες.
Η συντακτική ανάγνωση των ευρημάτων είναι ότι η μεγαλύτερη διάδοση μπορεί να διευρύνει τις ευκαιρίες, αλλά δεν εγγυάται ότι θα κλείσει τις ανισότητες. Εάν μόνο ορισμένοι ρόλοι αποκτούν υποστήριξη και δυνατότητα πειραματισμού, το πλεονέκτημά τους μπορεί να ενισχύεται.
Το ζητούμενο δεν είναι μια καθολική υποχρέωση χρήσης AI σε κάθε καθήκον. Είναι η πρόσβαση σε κατάλληλα εργαλεία και η δίκαιη αξιολόγηση των πραγματικών δυνατοτήτων κάθε θέσης. Από εκεί αρχίζει μια εταιρική στρατηγική που ξεπερνά την απλή αγορά συνδρομών.
