Η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ ενεργοποιεί από σήμερα το πιο εκτεταμένο πακέτο εμπορικών δασμών μετά την ανατροπή του προηγούμενου πλαισίου από το Ανώτατο Δικαστήριο των Ηνωμένων Πολιτειών, ανοίγοντας ένα νέο κεφάλαιο στον παγκόσμιο εμπορικό ανταγωνισμό.
Από τις 07:01 ώρα Κύπρου, τίθενται σε ισχύ νέοι δασμοί 10% έως 12,5% στις εισαγωγές από περίπου 60 οικονομίες, μεταξύ των οποίων η Ευρωπαϊκή Ένωση, το Ηνωμένο Βασίλειο, ο Καναδάς, η Ινδία, η Ιαπωνία, η Νότια Κορέα και η Ελβετία.
Το νέο καθεστώς αντικαθιστά τον προσωρινό οριζόντιο δασμό 10% που είχε επιβληθεί στις αρχές του έτους, με στόχο – σύμφωνα με την Ουάσιγκτον – τη δημιουργία ενός πιο ισχυρού και νομικά θωρακισμένου πλαισίου εμπορικής πολιτικής.
Η νέα νομική βάση των δασμών
Σε αντίθεση με το προηγούμενο σύστημα, το οποίο ακυρώθηκε από το Ανώτατο Δικαστήριο, οι νέοι δασμοί βασίζονται στο Άρθρο 301 του Εμπορικού Νόμου του 1974, ένα εργαλείο που επιτρέπει στις ΗΠΑ να λαμβάνουν μονομερή εμπορικά μέτρα όταν διαπιστώνουν πρακτικές που θεωρούν αθέμιτες.
Η κυβέρνηση στηρίζει τη νέα πολιτική σε έρευνα του Γραφείου του Εμπορικού Αντιπροσώπου των ΗΠΑ (USTR), η οποία εξέτασε κατά πόσο οι εμπορικοί εταίροι των Ηνωμένων Πολιτειών εφαρμόζουν επαρκή μέτρα για την καταπολέμηση της καταναγκαστικής εργασίας στις εφοδιαστικές αλυσίδες.
Πώς διαμορφώνονται οι νέοι συντελεστές
Στο νέο πλαίσιο, οι χώρες που διαθέτουν ή ενισχύουν τη νομοθεσία τους κατά της καταναγκαστικής εργασίας υπόκεινται σε δασμό 10%.
Σε αυτή την κατηγορία περιλαμβάνονται η Ευρωπαϊκή Ένωση, το Ηνωμένο Βασίλειο, ο Καναδάς, το Μεξικό και η Ινδία, η οποία κατάφερε να εξασφαλίσει χαμηλότερο συντελεστή από εκείνον που είχε αρχικά προταθεί.
Για άλλες οικονομίες, μεταξύ των οποίων η Ιαπωνία, η Νότια Κορέα και η Ελβετία, εφαρμόζεται συντελεστής 12,5%, σύμφωνα με τις εμπορικές συμφωνίες που έχουν συναφθεί με την Ουάσιγκτον.
Ποια προϊόντα εξαιρούνται
Παρά την ευρεία εφαρμογή του μέτρου, αρκετές κατηγορίες προϊόντων παραμένουν εκτός του νέου δασμολογικού πλαισίου.
Μεταξύ αυτών βρίσκονται:
- καύσιμα,
- τρόφιμα,
- λιπάσματα,
- προϊόντα που ήδη υπόκεινται σε ειδικούς κλαδικούς δασμούς, όπως αυτοκίνητα, χάλυβας, αλουμίνιο και φαρμακευτικά προϊόντα,
- προϊόντα που καλύπτονται από τη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου ΗΠΑ – Μεξικού – Καναδά (USMCA),
- αγαθά που δεν μπορούν να παραχθούν στις Ηνωμένες Πολιτείες ή θεωρούνται κρίσιμα για την ομαλή λειτουργία της αμερικανικής οικονομίας.
Παράλληλα, η αμερικανική κυβέρνηση εξετάζει χιλιάδες αιτήματα επιχειρήσεων για επιπλέον εξαιρέσεις.
Νέα πίεση στις διεθνείς εμπορικές σχέσεις
Η επιβολή των νέων δασμών εντάσσεται σε μια συνολικότερη σκλήρυνση της αμερικανικής εμπορικής πολιτικής.
Μόλις λίγες ημέρες πριν, η κυβέρνηση ανακοίνωσε δασμούς 25% σε σειρά προϊόντων από τη Βραζιλία, ενώ έχει ήδη προαναγγείλει πρόσθετους δασμούς 50% σε μέρος των εισαγωγών από τον Καναδά, οι οποίοι αναμένεται να τεθούν σε ισχύ τον Αύγουστο, εφόσον δεν υπάρξει συμφωνία στις διμερείς διαπραγματεύσεις.
Ταυτόχρονα, βρίσκονται σε εξέλιξη νέες έρευνες του USTR για ζητήματα όπως η υπερβάλλουσα βιομηχανική παραγωγική ικανότητα τρίτων χωρών, γεγονός που αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο επιβολής πρόσθετων εμπορικών μέτρων τους επόμενους μήνες.
Οι οικονομικές επιπτώσεις
Παρότι αρκετοί αναλυτές θεωρούν ότι οι σημερινές ανακοινώσεις ήταν σε μεγάλο βαθμό αναμενόμενες, επισημαίνουν ότι οι νέοι δασμοί αυξάνουν το κόστος εισαγωγών για τις αμερικανικές επιχειρήσεις σε μια περίοδο όπου οι διεθνείς τιμές ενέργειας και πρώτων υλών παραμένουν αυξημένες.
Το γεγονός αυτό ενδέχεται να ενισχύσει τις πληθωριστικές πιέσεις και να επηρεάσει τις εφοδιαστικές αλυσίδες, ιδιαίτερα αν ακολουθήσουν και νέοι γύροι εμπορικών περιορισμών.
Παράλληλα, δεν αποκλείεται να υπάρξουν νέες δικαστικές προσφυγές από εισαγωγείς, παρά τη διαφορετική νομική βάση στην οποία στηρίζεται πλέον το αμερικανικό πλαίσιο.
MoneyMatters Insight
Η επαναφορά των δασμών σηματοδοτεί ότι η εμπορική πολιτική επιστρέφει στο επίκεντρο της οικονομικής στρατηγικής των Ηνωμένων Πολιτειών. Παρότι η νέα νομική βάση καθιστά δυσκολότερη την ανατροπή των μέτρων στα δικαστήρια, οι επιπτώσεις δεν περιορίζονται στις διμερείς σχέσεις με τις χώρες που επηρεάζονται. Οι δασμοί αυξάνουν το κόστος για επιχειρήσεις και καταναλωτές, ενισχύουν την αβεβαιότητα στις διεθνείς αγορές και ενδέχεται να οδηγήσουν σε νέο κύκλο εμπορικών αντιποίνων. Για την Ευρώπη, που παραμένει μία από τις σημαντικότερες εξαγωγικές αγορές των ΗΠΑ, οι εξελίξεις θα αποτελέσουν βασικό παράγοντα διαμόρφωσης των εμπορικών και επενδυτικών σχέσεων τους επόμενους μήνες.
The post Νέο εμπορικό σοκ από τις ΗΠΑ – Δασμοί σε 60 οικονομίες, στο επίκεντρο και η Ευρώπη appeared first on moneymatters.cy.
