Oι περικοπές στα φωτοβολταϊκά συστήματα είναι απαραίτητες για να διατηρείται το ισοζύγιο παραγωγής-κατανάλωσης γιατί σε αντίθετη περίπτωση ενδεχομένως να έρθουμε αντιμέτωποι με black out στο νησί, διαμήνυσε τη Δευτέρα ο Υπουργός Ενέργειας Γιώργος Παπαναστασίου. Ανέφερε ότι το Υπουργείο σε συνεργασία με τον Διαχειριστή Συστήματος Μεταφοράς Κύπρου (ΔΣΜΚ) προσπαθούν να εξεύρουν τρόπους ώστε να υπάρχει ιδιοκατανάλωση και να αποφεύγονται οι περικοπές.
Αυτό θα επιτευχθεί μεταξύ άλλων με την ρύθμιση της κατανάλωσης και την χρήση της όταν η ενέργεια είναι φτηνή, αποφεύγοντας την έγχυση ενέργειας στο κεντρικό σύστημα, αλλά αντίθετα, της κατανάλωσης της. Παράλληλα η εγκατάσταση των λεγόμενων συστημάτων ripple control που ξεκίνησε ήδη, θα βοηθήσει προς αυτή την κατεύθυνση.
Ο κ. Παπαναστασίου μιλούσε σε ημερίδα της ΕΔΕΚ με τίτλο “Φυσικό αέριο και ΑΠΕ – Η απάντηση στην ενεργειακή ακρίβεια και στη ρυπογόνο ενέργεια”. Στην ίδια ημερίδα μίλησαν ο Πρόεδρος της ΕΔΕΚ, ο Πρόεδρος της ΡΑΕΚ, ο Πρόεδρος του ΔΣ της ΑΗΚ και ο εκτελεστικός διευθυντής του ΔΣΜΚ.
Ο Υπουργός σε δηλώσεις μετά την ημερίδα είπε ότι είχε την ευκαιρία να εξηγήσει τη σημασία της διασύνδεσης της Κυπριακής Δημοκρατίας με το Ενιαίο Δίκτυο Ηλεκτρισμού και γιατί πρέπει να τερματιστεί αυτή η απομόνωση.
“Διότι το να αποκόπτουμε φωτοβολταϊκά σήμερα, ενώ υπάρχει σοβαρή επάρκεια ηλεκτρισμού κατά τη διάρκεια της μέρας και σοβαρή ανεπάρκεια κάτω από κάποιες συνθήκες το βράδυ, είναι λόγω του ότι μας λείπει μια ηλεκτρική διασύνδεση, μας λείπει μια αποθήκευση την οποία θα μπορούσαμε να χρησιμοποιήσουμε γι’ αυτή την ενέργεια την οποία παράγουμε κατά τη διάρκεια της ημέρας, το βράδυ, και για τις πιο κρύες μέρες του χειμώνα”, εξήγησε.
Περαιτέρω εξήγησε ότι αυτή τη στιγμή το τι υπάρχει είναι μόνο ένας διακόπτης, ο οποίος διακόπτει την παραγωγή και δεν μπορεί ούτε για ιδιοκατανάλωση να χρησιμοποιηθεί. “Στον νέο τεχνικό τρόπο τον οποίο σκεφτόμαστε αυτή τη στιγμή είναι να υπάρχει ένα πιο έξυπνο σύστημα, το οποίο να αποτρέπει την έγχυση στο δίκτυο, για προστασία του δικτύου, ενώ να επιτρέπει η παραγωγή να διοχετεύεται για ίδια κατανάλωση”, ανέφερε.
Σε ό,τι αφορά την αποθήκευση ο Υπουργός απηύθυνε έκκληση στη Βουλή να ψηφίσει εναρμονιστικό νομοσχέδιο το οποίο κατατέθηκε τον Ιανουάριο.
Εξήγησε ότι με το ν/σ επιτυγχάνεται ουσιαστικά εναρμόνιση με οδηγία της ΕΕ η οποία δίνει διευκολύνσεις στα κράτη μέλη ώστε να μπορούν με γρήγορους ρυθμούς να κάνουν κάποια πράγματα, τα οποία υπό άλλες συνθήκες και χωρίς αυτή την οδηγία, θα ήταν πολύ δύσκολο να γίνουν.
“Ένα παράδειγμα είναι η γρήγορη κεντρική αποθήκευση. Το συγκεκριμένο νομοσχέδιο επιτρέπει στον Διαχειριστή Συστήματος Μεταφοράς Κύπρου να προχωρήσει με ταχείς διαδικασίες ώστε να μπορέσει να έχει ένα κεντρικό σύστημα το οποίο μας λείπει σήμερα και είναι ακριβώς αυτός ο λόγος για τον οποίο αποκόπτονται τα φωτοβολταϊκά”, ανέφερε.
Οι περικοπές, πρόσθεσε, γίνονται πρώτα στη συμβατική ηλεκτροπαραγωγή, διότι είναι κοστοβόρα και ρυπογόνα, μετά στα αιολικά και φωτοβολταϊκά πάρκα και τελευταία, αν η κατανάλωση είναι μικρότερη από την παραγωγή, τότε αποκόπτονται μικρά εμπορικά και οικιακά φωτοβολταϊκά.
Το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης
Σε ερώτηση για την ηλεκτρική διασύνδεση είπε ότι πρόκειται για ένα πάρα πολύ πολύπλοκο έργο με πάρα πολλές προκλήσεις.
“Οι τεχνικές προκλήσεις έχουν περάσει σε ειδικούς για να τις λύσουν. Ουσιαστικά είναι η Nexans η οποία έχει κάνει τις έρευνες βυθού. Παράλληλα, κατασκευάζει το καλώδιο και ανέλαβε και την πόντιση του καλωδίου. Oι άλλες δύο προκλήσεις είναι το οικονομικό και το γεωπολιτικό, τα οποία λειτουργούν ως συγκοινωνούντα δοχεία”, ανέφερε.
Ο Υπουργός είπε ότι το οικονομικό, δηλαδή η εξεύρεση επενδυτών βεβαίως σχετίζεται με το γεωπολιτικό και επειδή η συγκεκριμένη διασύνδεση είναι ένα σοβαρό ενεργειακό έργο το οποίο συνδέει την Ανατολική Μεσόγειο ή τουλάχιστον κάποιες χώρες της Ανατολικής Μεσογείου με την Ευρώπη υπάρχει η πρόκληση από εκείνες τις χώρες οι οποίες δεν διασυνδέονται.
“Οπότε με αυτή τη λογική το έργο ναι έχει κάποιες προκλήσεις οι οποίες τυγχάνουν διαχείρισης από τον ίδιο τον φορέα και από την Ελληνική και Κυπριακή Δημοκρατία”, ανέφερε.
Elektra και νέα ίσως στο τέλος του μήνα
Στην παρουσίαση εντός της αίθουσας ο Υπουργός Ενέργειας έκανε μια λεπτομερή ανάλυση και παρουσίαση των γεωτρήσεων στην ΑΟΖ και των πρόσφατων συμφωνιών με Αίγυπτο.
Για το τεμάχιο 5 (Εlektra) ανέφερε ότι ενδεχομένως και στο τέλος του μήνα να έχουμε κάποια αποτελέσματα. Είπε ότι οι δομές δείχνουν 10 έως 30 τρισεκατομμύρια κυβικά πόδια και αν επιβεβαιωθούν “αλλάζει εντελώς το παιγνίδι”.
Επανέλαβε ότι ο Κρόνος είναι το πρώτο κοίτασμα για το οποίο υπογράφηκε συμφωνία εμπορευματοποίησης εξηγώντας ότι για να έχουμε γρήγορα φυσικό αέριο επιβάλλεται να εκμεταλλευτούμε υποδομές παρά να τις δημιουργήσουμε.
Ενεργειακή αναβάθμιση κτιρίων
Ο Υπουργός Ενέργειας ανέφερε ότι είναι υπό μελέτη σχέδιο ώστε η επιδότηση για αναβάθμιση κτιρίων να δίνεται απευθείας στις τράπεζες καθώς διαφάνηκε ότι όντως υπάρχουν προβλήματα εξεύρεσης χρημάτων από τους ίδιους τους καταναλωτές. “Θέλει χρόνο και πρέπει να πειστούν και οι τράπεζες”, είπε χαρακτηριστικά.
Εξαίρεση από πράσινη φορολογία λέει η ΕΔΕΚ
Στις δικές του δηλώσεις ο Πρόεδρος της ΕΔΕΚ Μαρίνος Σιζόπουλος ανέφερε ότι έγιναν πολύ θετικές και εποικοδομητικές συζητήσεις και δόθηκαν απαντήσεις σε καυτά ερωτήματα.
Ανέφερε ότι το κόμμα του θα συνεχίσει να διατυπώνει θετικές εισηγήσεις για το πώς μπορούν να επιλυθούν αυτά τα ζητήματα προς όφελος της πατρίδας μας, αλλά κυρίως προς όφελος του καταναλωτή.
Εντός της αίθουσας ο κ. Σιζόπουλος κάλεσε να γίνουν παρεμβάσεις προς την ΕΕ για να εξαιρεθεί η Κύπρος από την πράσινη φορολογία. Έθεσε θέμα αθέμιτου ανταγωνισμού με τα κατεχόμενα στο τομέα των καυσίμων που μάλιστα δεν πληρούν τις προδιαγραφές της ΕΕ.
ΔΣΜΚ: Απαραίτητο το ισοζύγιο παραγωγής-ζήτησης
Ο Σταύρος Σταυρινός, εκτελεστικός διευθυντής του ΔΣΜΚ απάντησε στις επικρίσεις για τις αποκοπές στα φ/β στα σπίτια , εξηγώντας ότι μέλημα του Διαχειριστή είναι η διατήρηση του ισοζυγίου παραγωγής-ζήτησης γιατί αν διαφοροποιηθεί τότε πάμε σε black out με καταστροφικές συνέπειες γιατί αν το σύστημα σβήσει, θα πάρει μήνες να επανέλθει.
“Αν είχαμε αποθήκευση στη διάθεσή μας δεν θα σβήναμε τα συστήματα. Αλλά όταν η παραγωγή μειώνεται κατά 75 μεγαβάτ σε διάστημα 45 λεπτών για παράδειγμα, σβήνεις τα συστήματα. Πρέπει να έχεις συμβατική ενέργεια έτοιμη και κάνεις τον προγραμματισμό σου”, εξήγησε.
Εξήγησε επίσης ότι ένα κεντρικό σύστημα αποθήκευσης θα βοηθήσει στην απορρόφηση κραδασμών για να μην γίνονται περικοπές, προσθέτοντας μάλιστα ότι οι περικοπές δεν είναι κυπριακό φαινόμενο αλλά ακόμη και διασυνδεδεμένες χώρες προχωρούν σε αυτή την επιλογή.
Ο κ. Σταυρινός εξήγησε ότι έχουμε ένα μικρό και απομονωμένο σύστημα και άρα ευάλωτο με χαμηλή ζήτηση, μη ευέλικτο στόλο παραγωγής, πολύ μεγάλη ανάπτυξη ΑΠΕ που όμως η ενέργειά της δεν απορροφάται.
Ενδεικτικά ανέφερε ότι το 2024 η συνολική ζήτηση ενέργειας ήταν κάτω από τα 600 μεγαβάτ ημερησίως για περίπου το μισό έτος. Είπε περαιτέρω ότι το 1/4 της κατανάλωσης της χώρας το 2024 καλύφθηκε από ΑΠΕ.
Επίσης ανέφερε ότι στις 18/5/2023 για κάποιες ώρες το 64% της ενέργειας καλύφθηκε από ΑΠΕ.
Το ΦΑ θα συμβάλει στην σταθεροποίηση των τιμών λέει η ΑΗΚ
Ο Πρόεδρος της ΑΗΚ Γιώργος Πέτρου εξήγησε ότι η έλευση του ΦΑ θα συμβάλει στην σταθεροποίηση των τιμών και θα μειώσει κατά 20-25% τους ρύπους.
Αναφέρθηκε στην εγκατάσταση έξυπνων μετρητών που υπολογίζονται σε μισό εκατομμύριο ως το 2028 για ρύθμιση της κατανάλωσης, γρήγορο εντοπισμό βλαβών και εντοπισμό κλοπών.
Ο κ. Πέτρου είπε ότι στο υφιστάμενο ανταγωνιστικό περιβάλλον της αγοράς ο αδύναμος παίκτης είναι η ΑΗΚ και είναι απαραίτητη η αποθήκευση που θα βοηθήσει και στη μείωση των περικοπών στα φ/β.
Σε ό,τι αφορά την πρόσφατη εκδήλωση διαμαρτυρίας για την ποιότητα αέρα από το εργοστάσιο της Αρχής στη Δεκέλεια, ο κ. Πέτρου ανέφερε ότι η παρακολούθηση της ποιότητας του αέρα γίνεται από ανεξάρτητο φορέα, οι μετρήσεις δίνονται στους αρμοδίους και στις γειτνιάζουσες κοινότητες και στόχος είναι η ελαχιστοποίηση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος της Αρχής.
ΡΑΕΚ: Αποφάσεις για βιώσιμη ενέργεια για όλα τα νοικοκυριά
Ο Πρόεδρος της ΡΑΕΚ Πολύβιος Λεμονάρης στη δική του παρουσίαση ανέφερε ότι ο ενεργειακός τομέας στην Κύπρο βρίσκεται σε καθοριστικό σημείο. Αναφέρθηκε σε ζητήματα αποθήκευσης ενέργειας, στην εισαγωγή του ΦΑ στο μείγμα ενέργειας της Κύπρου, στη διείσδυση των ΑΠΕ, σε θέματα διαφάνειας της αγοράς που ενισχύεται με το άνοιγμά της.
Ο κ. Λεμονάρης είπε ότι η Κύπρος είναι αγορά που εξαρτάται από την εισαγωγή υγρών καυσίμων καθώς δεν διαθέτει ενεργειακές διασυνδέσεις. Είπε ακόμη ότι το 1ο εξάμηνο του 2024 η Κύπρος ήταν 7η στην ΕΕ στις χώρες με τις ψηλότερες τιμές ηλεκτρικής ενέργειας. Εξήγησε επίσης ότι η Κύπρος έδωσε πολύ περισσότερες άδειες για κατασκευή φ/β πάρκων από τον ίδιο το στόχο της ΕΕ.
