Η Τράπεζα της Ιαπωνίας εξετάζει το ενδεχόμενο να προχωρήσει σε νέα αύξηση των επιτοκίων ήδη από τον Σεπτέμβριο, καθώς η αδυναμία του γεν, οι επίμονες πληθωριστικές πιέσεις και η άνοδος του κόστους των εισαγωγών δημιουργούν ένα ολοένα πιο απαιτητικό περιβάλλον για τη νομισματική πολιτική.
Η συνεδρίαση της 17ης και 18ης Σεπτεμβρίου θεωρείται πλέον πιθανό χρονικό σημείο για την επόμενη κίνηση της κεντρικής τράπεζας. Παράλληλα, στο εσωτερικό της εξετάζεται κατά πόσο πρέπει να επιταχυνθεί ο ρυθμός σύσφιξης της πολιτικής, ο οποίος μέχρι σήμερα αντιστοιχούσε περίπου σε δύο αυξήσεις ετησίως.
Μια νέα παρέμβαση τον Σεπτέμβριο θα σηματοδοτούσε ουσιαστική αλλαγή στάσης. Θα έδειχνε ότι η Τράπεζα της Ιαπωνίας δεν θεωρεί πλέον αρκετή τη μέχρι τώρα σταδιακή προσέγγιση και ότι ανησυχεί περισσότερο για τον κίνδυνο οι ανατιμήσεις να αποκτήσουν μεγαλύτερη διάρκεια.
Στο 1% το βασικό επιτόκιο
Η Τράπεζα της Ιαπωνίας τερμάτισε το 2024 το πολυετές καθεστώς εξαιρετικά χαλαρής νομισματικής πολιτικής και έκτοτε προχωρεί σε προσεκτική εξομάλυνση των επιτοκίων.
Τον Ιούνιο του 2026 αύξησε το βασικό επιτόκιο στο 1%, το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων 31 ετών. Στη συνεδρίαση του Ιουλίου το διατήρησε αμετάβλητο, ωστόσο οι τοποθετήσεις των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου έστειλαν ένα σαφώς αυστηρότερο μήνυμα για τις επόμενες αποφάσεις.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες του Reuters, η κεντρική τράπεζα προετοιμάζεται για το ενδεχόμενο νέας αύξησης στη συνεδρίαση του Σεπτεμβρίου και εξετάζει αν οι επόμενες κινήσεις πρέπει να πραγματοποιηθούν με μικρότερα χρονικά διαστήματα μεταξύ τους. Το επίσημο πρόγραμμα της Τράπεζας της Ιαπωνίας επιβεβαιώνει ότι η επόμενη συνεδρίαση νομισματικής πολιτικής θα πραγματοποιηθεί στις 17 και 18 Σεπτεμβρίου. Reuters, Τράπεζα της Ιαπωνίας
Το αδύναμο γεν αυξάνει το κόστος
Ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες πίσω από τη στροφή της κεντρικής τράπεζας είναι η παρατεταμένη αδυναμία του γεν. Η υποχώρηση του ιαπωνικού νομίσματος καθιστά ακριβότερες τις εισαγωγές ενέργειας, τροφίμων και πρώτων υλών, μεταφέροντας πρόσθετες πιέσεις στις επιχειρήσεις και, τελικά, στους καταναλωτές.
Η Ιαπωνία και οι Ηνωμένες Πολιτείες προχώρησαν τον προηγούμενο μήνα σε κοινή παρέμβαση για τη στήριξη του γεν. Η κίνηση έδωσε προσωρινή ώθηση στο νόμισμα, χωρίς όμως να αντιστρέψει οριστικά την πτωτική του πορεία.
Η αδυναμία του γεν συνδέεται σε σημαντικό βαθμό με τη μεγάλη απόσταση που εξακολουθεί να χωρίζει τα ιαπωνικά επιτόκια από εκείνα άλλων μεγάλων οικονομιών. Όσο η απόδοση των ιαπωνικών τοποθετήσεων παραμένει σχετικά χαμηλή, οι επενδυτές έχουν κίνητρο να κατευθύνουν κεφάλαια σε αγορές που προσφέρουν υψηλότερες αποδόσεις.
Μια ταχύτερη αύξηση των επιτοκίων θα μπορούσε να περιορίσει αυτή τη διαφορά και να προσφέρει στήριξη στο ιαπωνικό νόμισμα. Ωστόσο, η νομισματική πολιτική δεν μπορεί από μόνη της να εγγυηθεί την ανάκαμψη του γεν, καθώς η πορεία του επηρεάζεται επίσης από τις διεθνείς αποδόσεις, τις ενεργειακές τιμές και τις συνολικές συνθήκες στις αγορές.
Οι πληθωριστικές πιέσεις επιμένουν
Η Τράπεζα της Ιαπωνίας παρακολουθεί ιδιαίτερα τις προσδοκίες για τον πληθωρισμό, οι οποίες μεταξύ νοικοκυριών, επιχειρήσεων και οικονομολόγων κινούνται πλέον κοντά ή πάνω από τον στόχο του 2%.
Παράλληλα, ο πληθωρισμός στις τιμές χονδρικής παραμένει αυξημένος, καταδεικνύοντας ότι οι επιχειρήσεις εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν σημαντική άνοδο του κόστους. Μέρος αυτών των επιβαρύνσεων ενδέχεται να μεταφερθεί σταδιακά στις τελικές τιμές, δυσκολεύοντας την προσπάθεια σταθεροποίησης του πληθωρισμού.
Στις πιέσεις προστίθεται η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, η οποία επηρεάζει τις διεθνείς τιμές της ενέργειας. Η Ιαπωνία εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από εισαγόμενα καύσιμα και επομένως είναι ιδιαίτερα ευάλωτη στις γεωπολιτικές αναταράξεις που αυξάνουν τις τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου.
Ένας επιπλέον παράγοντας είναι η ισχυρή παγκόσμια ζήτηση για τεχνολογίες που σχετίζονται με την τεχνητή νοημοσύνη. Η ζήτηση αυτή ενισχύει την οικονομική δραστηριότητα σε επιμέρους κλάδους, αλλά μπορεί επίσης να αυξήσει τις πιέσεις σε εξοπλισμό, ενέργεια, πρώτες ύλες και εξειδικευμένο ανθρώπινο δυναμικό.
Σχεδόν 80% πιθανότητα αύξησης
Οι χρηματοπιστωτικές αγορές αποτιμούν πιθανότητα κοντά στο 80% για αύξηση των επιτοκίων τον Σεπτέμβριο. Η μεταβολή των προσδοκιών είναι αισθητή, καθώς στα τέλη Ιουλίου η αντίστοιχη πιθανότητα βρισκόταν σημαντικά χαμηλότερα.
Εφόσον επιβεβαιωθεί το σενάριο, το βασικό επιτόκιο θα μπορούσε να αυξηθεί από το 1% στο 1,25%. Μια τέτοια κίνηση θα ενίσχυε παράλληλα τις εκτιμήσεις για πρόσθετη αύξηση μέχρι το τέλος του έτους, ενδεχομένως στη συνεδρίαση του Δεκεμβρίου.
Η μεταβολή της ιαπωνικής νομισματικής πολιτικής δεν αφορά μόνο την εγχώρια οικονομία. Η Ιαπωνία αποτελεί σημαντική πηγή ρευστότητας για τις διεθνείς αγορές, καθώς τα χαμηλά επιτόκια ενθάρρυναν επί σειρά ετών τον δανεισμό σε γεν και την τοποθέτηση κεφαλαίων σε περιουσιακά στοιχεία υψηλότερης απόδοσης.
Ταχύτερες αυξήσεις θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε αναπροσαρμογή αυτών των στρατηγικών, επηρεάζοντας τα ομόλογα, τις μετοχές, τις συναλλαγματικές ισοτιμίες και τις διεθνείς ροές κεφαλαίων.
Η εύθραυστη ισορροπία της οικονομίας
Παρά τις αυξανόμενες πληθωριστικές πιέσεις, η Τράπεζα της Ιαπωνίας δεν διαθέτει απεριόριστο περιθώριο επιθετικών αυξήσεων. Η ιαπωνική οικονομία παραμένει ευάλωτη, ενώ το υψηλότερο κόστος δανεισμού μπορεί να επιβαρύνει την κατανάλωση, τις επιχειρηματικές επενδύσεις και τη διαχείριση του ιδιαίτερα υψηλού δημόσιου χρέους.
Το κρίσιμο ερώτημα για την κεντρική τράπεζα είναι εάν πρέπει να κινηθεί γρηγορότερα για να περιορίσει τον πληθωρισμό και να στηρίξει το γεν ή να διατηρήσει τη σταδιακή προσέγγιση, ώστε να μην προκαλέσει απότομη επιβράδυνση της οικονομικής δραστηριότητας.
MoneyMatters Insight
Η πιθανή αύξηση του Σεπτεμβρίου δεν αποτελεί απλώς ακόμη μία μεταβολή κατά 25 μονάδες βάσης. Θα σηματοδοτήσει ότι η Ιαπωνία εγκαταλείπει σταδιακά τον ρόλο της τελευταίας μεγάλης οικονομίας με εξαιρετικά χαλαρή νομισματική πολιτική. Για τις διεθνείς αγορές, η ουσιαστική εξέλιξη δεν είναι μόνο το ύψος του ιαπωνικού επιτοκίου, αλλά η ταχύτητα με την οποία θα ακολουθήσουν οι επόμενες αυξήσεις. Εάν η Τράπεζα της Ιαπωνίας επιταχύνει, οι επιπτώσεις μπορεί να γίνουν αισθητές πολύ πέρα από το Τόκιο, επηρεάζοντας το γεν, τις αποδόσεις των ομολόγων και τις παγκόσμιες επενδυτικές ροές.
The post Τράπεζα της Ιαπωνίας: Πιο κοντά η αύξηση επιτοκίων – Στο επίκεντρο γεν και πληθωρισμός appeared first on moneymatters.cy.