Χρέη και σπίτι: Το λάθος που σε στέλνει στη «διαγραφή» ενώ χρειάζεσαι σχέδιο

Όποιος χρωστά και κινδυνεύει να χάσει την κύρια κατοικία του δεν πρέπει να αντιμετωπίζει τη «διαγραφή χρεών» και το «σχέδιο αποπληρωμής» σαν την ίδια αίτηση. Στην Κύπρο το Διάταγμα Απαλλαγής Οφειλών (ΔΑΟ) έχει αυστηρά όρια χρέους, περιουσίας και διαθέσιμου εισοδήματος. Το Προσωπικό Σχέδιο Αποπληρωμής (ΠΣΑ) είναι διαδικασία αναδιάρθρωσης που μπορεί να εξετάσει και εξασφαλισμένα χρέη, με στόχο να διατηρηθεί η κύρια κατοικία όπου αυτό είναι εφικτό. Κανένα από τα δύο δεν υπόσχεται αυτόματη λύση ή προστασία από κάθε πιστωτή.

Πρώτη ερώτηση: έχεις ακίνητο;

Το Τμήμα Αφερεγγυότητας ορίζει για το ΔΑΟ γενικό όριο συνολικής περιουσίας €1.000, στο οποίο περιλαμβάνεται και ακίνητη περιουσία, ακόμη και αν είναι υποθηκευμένη για χρέος μεγαλύτερο από την αξία της. Πέρα από αυτό επιτρέπεται όχημα αξίας έως €4.000 και απαραίτητα εργαλεία ή εξοπλισμός εργασίας έως €6.000. Συνεπώς, όποιος έχει κύρια κατοικία με αξία πάνω από το όριο δεν πρέπει να θεωρήσει το ΔΑΟ απλή οδό για να «σώσει» το σπίτι. Η πραγματική αποτίμηση και τυχόν ειδικά στοιχεία χρειάζονται εξατομικευμένο έλεγχο.

Το ΠΣΑ έχει διαφορετική λογική: ο αφερέγγυος χρεώστης, μέσω αδειοδοτημένου συμβούλου αφερεγγυότητας, προτείνει σχέδιο αναδιάρθρωσης στους πιστωτές του. Ο επίσημος σκοπός περιλαμβάνει τη διατήρηση της κύριας κατοικίας όπου είναι εφικτό. Το «όπου είναι εφικτό» έχει σημασία: εξαρτάται από το χρέος, τις εξασφαλίσεις, την αξία, το εισόδημα και το σχέδιο που τελικά εγκρίνεται ή επιβάλλεται νόμιμα.

Δεύτερη ερώτηση: τι χρέος ζητάς να αντιμετωπιστεί;

Το ΔΑΟ μπορεί να απαλλάξει από επιλέξιμο ανεξασφάλιστο χρέος που δεν υπερβαίνει τις €25.000. Αν οι οφειλές είναι μεγαλύτερες και ο αιτητής κριθεί επιλέξιμος, το Τμήμα διευκρινίζει ότι παραμένει υπόλογος για το υπόλοιπο. Δεν πρόκειται για γενική διαγραφή στεγαστικού δανείου με υποθήκη. Χρειάζεται επίσης ο χρεώστης να είναι αφερέγγυος, να αναμένεται ότι θα παραμείνει έτσι για ένα έτος, να έχει συνήθη διαμονή στην Κυπριακή Δημοκρατία και μηνιαίο καθαρό διαθέσιμο εισόδημα έως €200 μετά τα λογικά έξοδα διαβίωσης. Στον υπολογισμό λαμβάνονται υπόψη τα έσοδα και οι εύλογες δαπάνες του νοικοκυριού.

Στο ΠΣΑ η πρόταση μπορεί να αναδιαρθρώσει χρέη με άλλη διαδικασία. Η μέγιστη διάρκεια είναι κανονικά 60 μήνες, με δυνατότητα παράτασης έως 12 μήνες, εκτός αν οι όροι του ίδιου του σχεδίου ορίζουν αλλιώς. Στη λήξη, αν ο χρεώστης εκπληρώσει τις υποχρεώσεις του, απαλλάσσεται από τα ανεξασφάλιστα χρέη που περιλαμβάνονται στο σχέδιο. Από εξασφαλισμένα χρέη απαλλάσσεται μόνο αν και στον βαθμό που το προβλέπει το σχέδιο. Αυτή είναι η κρίσιμη διαφορά από ένα σύνθημα περί «διαγραφής όλων».

Πώς προχωρά το προσωπικό σχέδιο

Ο χρεώστης παραδίδει στον αδειοδοτημένο σύμβουλο πλήρη εικόνα περιουσίας, οφειλών και εισοδήματος. Ο σύμβουλος ετοιμάζει την κατάσταση προσωπικών οικονομικών στοιχείων και πιστοποιημένη δήλωση επιλεξιμότητας. Στη συνέχεια ζητείται προστατευτικό πιστοποιητικό και το Τμήμα υποβάλλει αίτηση για προστατευτικό διάταγμα. Σύμφωνα με την επίσημη περιγραφή, το διάταγμα ισχύει αρχικά 95 ημέρες και μπορεί να παραταθεί υπό προϋποθέσεις. Στο διάστημα αυτό ετοιμάζεται πρόταση προς ψήφιση από τους πιστωτές και, όταν υπάρχει η απαιτούμενη συμφωνία, ζητείται δικαστική επικύρωση.

Αν οι πιστωτές απορρίψουν την πρόταση, ενδέχεται να ζητηθεί δικαστική επιβολή μη συναινετικού ΠΣΑ, αλλά μόνο με επιπλέον κριτήρια. Εκεί, μεταξύ άλλων, η αγοραία αξία της κύριας κατοικίας πρέπει να μην υπερβαίνει τις €350.000, τα άλλα περιουσιακά στοιχεία τις €500.000 και η αδυναμία πληρωμής να συνδέεται με μείωση εισοδήματος τουλάχιστον 25% για λόγους εκτός ελέγχου του χρεώστη από το 2009 και μετά. Το όριο των €350.000 δεν είναι γενικό πλαφόν για κάθε συναινετικό ΠΣΑ.

Τρία έγγραφα πριν αποφασίσεις

Συγκέντρωσε αναλυτικό υπόλοιπο ανά πιστωτή με σαφή διάκριση εξασφαλισμένου και ανεξασφάλιστου χρέους, πραγματικά στοιχεία περιουσίας και ένα μηνιαίο πλάνο εισοδημάτων–λογικών δαπανών. Αν υπάρχει κατοικία με υποθήκη, εγγυητής, δικαστική διαδικασία ή ήδη προγραμματισμένη εκποίηση, ζήτησε άμεσα εξατομικευμένη συμβουλή από αδειοδοτημένο επαγγελματία. Ο χρονισμός και τα πραγματικά έγγραφα μπορούν να καθορίσουν ποιες επιλογές είναι ακόμη ανοικτές.

Η επίσημη ηλεκτρονική αίτηση ΔΑΟ εμφανίζεται με κόστος €0 στην ιστοσελίδα του Τμήματος. Και για το ΠΣΑ η σελίδα αναφέρει ηλεκτρονική αίτηση χωρίς τέλος, αλλά η διαδικασία απαιτεί αδειοδοτημένο σύμβουλο αφερεγγυότητας· το μηδενικό διοικητικό τέλος της φόρμας δεν σημαίνει ότι όλες οι επαγγελματικές υπηρεσίες είναι δωρεάν. Πριν επιλέξεις «διαγραφή» ή «σχέδιο», βάλε πρώτα δίπλα δίπλα το είδος του χρέους, την κατοικία και το διαθέσιμο εισόδημα.

Σύνταξη MoneyMatters

The post Χρέη και σπίτι: Το λάθος που σε στέλνει στη «διαγραφή» ενώ χρειάζεσαι σχέδιο appeared first on moneymatters.cy.

Διαβάστε Περισσότερα...