Περίπου €67 εκατ. από τη μεγάλη επένδυση των €95 εκατ. για το ηλεκτρικό δίκτυο της Κύπρου θα καλυφθούν από ευρωπαϊκούς πόρους και δεν θα χρειαστεί να ανακτηθούν μέσω των λογαριασμών ηλεκτρισμού. Αυτό είναι το πιο άμεσο οικονομικό όφελος του έργου που χρηματοδοτείται μέσω του Προγράμματος «ΘΑλΕΙΑ 2021-2027».
Η επένδυση περιλαμβάνει αναβάθμιση επτά υφιστάμενων υποσταθμών, κατασκευή νέου υποσταθμού στο λιμάνι Λεμεσού και εκτεταμένη ψηφιοποίηση του δικτύου μεταφοράς και διανομής. Η ολοκλήρωση προγραμματίζεται για τον Δεκέμβριο του 2029.
- Η συνολική επένδυση φτάνει περίπου τα €95 εκατ..
- Σχεδόν 70%, περίπου €67 εκατ., καλύπτονται από το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης.
- Το ευρωπαϊκό ποσό δεν θα περάσει στις ρυθμιζόμενες χρεώσεις, αλλά αυτό δεν σημαίνει αυτόματη ή άμεση μείωση τιμολογίων.
- Τα έργα αφορούν επτά αναβαθμίσεις και έναν νέο υποσταθμό, μαζί με ψηφιακά συστήματα ελέγχου.
- Το μακροπρόθεσμο όφελος θα προκύψει από λιγότερες βλάβες και απώλειες, μεγαλύτερη αξιοποίηση ΑΠΕ και αποτελεσματικότερη σύνδεση αποθήκευσης.
Οι βασικοί αριθμοί
| Συνολική επένδυση | Περίπου €95 εκατ. |
|---|---|
| Ευρωπαϊκή συνεισφορά | Περίπου €67 εκατ. |
| Ποσοστό ευρωπαϊκής κάλυψης | Σχεδόν 70% |
| Υφιστάμενοι κόμβοι που αναβαθμίζονται | 7 |
| Νέοι υποσταθμοί | 1 |
| Προβλεπόμενη ολοκλήρωση | Δεκέμβριος 2029 |
Η ευρωπαϊκή χρηματοδότηση προέρχεται από το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης, στο πλαίσιο του «ΘΑλΕΙΑ 2021-2027». Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει διαθέσει στην Κύπρο συνολικά περισσότερα από €1 δισ. μέσω της Πολιτικής Συνοχής για την περίοδο 2021-2027, με την ενίσχυση των δικτύων να αποτελεί βασικό εργαλείο της ενεργειακής μετάβασης.
Τι σημαίνει για τον λογαριασμό
Οι επενδύσεις σε ρυθμιζόμενα δίκτυα ανακτώνται συνήθως σε βάθος χρόνου μέσα από τις εγκεκριμένες χρεώσεις μεταφοράς και διανομής. Όταν ένα μεγάλο μέρος του κεφαλαίου καλύπτεται από επιχορήγηση, μειώνεται αντίστοιχα το ποσό που θα έπρεπε διαφορετικά να χρηματοδοτήσουν οι καταναλωτές.
Αυτό δεν ισοδυναμεί με άμεση μείωση κατά €67 εκατ. στους επόμενους λογαριασμούς. Το ποσό αφορά κεφαλαιουχικές δαπάνες πολλών ετών. Η επίδραση θα φανεί έμμεσα και σταδιακά, μέσα από χαμηλότερη ανάγκη ανάκτησης κόστους, λιγότερες απώλειες, περιορισμό βλαβών και καλύτερη αξιοποίηση φθηνότερης παραγωγής από ΑΠΕ.
Πού θα γίνουν τα έργα
Στο δίκτυο μεταφοράς αναβαθμίζονται οι υποσταθμοί σε Στρόβολο, Ορούντα, Ακούρσο, Παπακώστα, Ύψωνα και Μαρί. Στο δίκτυο διανομής αναβαθμίζεται ο πρωτεύων υποσταθμός στο Λανίτειο. Παράλληλα, δημιουργείται νέος πρωτεύων υποσταθμός μεταφοράς στο νέο λιμάνι Λεμεσού.
Οι εργασίες περιλαμβάνουν νέους μετασχηματιστές ισχύος, πίνακες υψηλής και μέσης τάσης, συστήματα προστασίας και τηλεχειρισμού. Οι παρεμβάσεις αυξάνουν τη διαθέσιμη χωρητικότητα και μειώνουν τον κίνδυνο μια τοπική βλάβη να εξελιχθεί σε μεγαλύτερη διακοπή.
Η ψηφιακή επένδυση πίσω από τα καλώδια
Σημαντικό μέρος του σχεδίου αφορά συστήματα SCADA/ADMS, το Εθνικό Κέντρο Ελέγχου Διανομής, τηλεμέτρηση και τηλεχειρισμό. Προβλέπεται επίσης δίκτυο οπτικών ινών για έξυπνους μετρητές και τηλεμετρούμενους υποσταθμούς, καθώς και σύγχρονο GIS για τη χαρτογράφηση των υποδομών.
Για την οικονομία του δικτύου, η καλύτερη πληροφόρηση έχει μετρήσιμη αξία. Επιταχύνει την αποκατάσταση βλαβών, περιορίζει τις τεχνικές απώλειες, βελτιώνει τη συντήρηση και επιτρέπει στον διαχειριστή να κατανέμει με μεγαλύτερη ακρίβεια την ισχύ.
Περισσότερες ΑΠΕ, αλλά όχι χωρίς αποθήκευση
Η Κύπρος έχει ήδη περιόδους κατά τις οποίες η ηλιακή παραγωγή υπερβαίνει τη δυνατότητα του συστήματος να την απορροφήσει. Το αποτέλεσμα είναι περικοπές πράσινης ενέργειας. Ισχυρότερο και ψηφιακά ελεγχόμενο δίκτυο μπορεί να δεχθεί περισσότερες συνδέσεις και να διαχειριστεί καλύτερα τις διακυμάνσεις.
Ωστόσο, η αναβάθμιση του δικτύου δεν καταργεί από μόνη της τις περικοπές. Χρειάζονται επενδύσεις σε αποθήκευση, ευελιξία, διαχείριση ζήτησης και έγκαιρες διαδικασίες αδειοδότησης και σύνδεσης. Η οικονομική απόδοση των €95 εκατ. θα εξαρτηθεί από το κατά πόσο αυτά τα συμπληρωματικά έργα θα προχωρήσουν στον ίδιο χρονικό ορίζοντα.
Το ρίσκο του χρονοδιαγράμματος
Η προθεσμία του Δεκεμβρίου 2029 αφήνει λίγο περισσότερο από τρία χρόνια για προμήθειες, κατασκευές και ολοκλήρωση σύνθετων ψηφιακών συστημάτων. Καθυστερήσεις σε εξοπλισμό υψηλής τάσης ή σε εργασίες πάνω σε ενεργό δίκτυο μπορούν να μεταθέσουν το όφελος και να αυξήσουν το κόστος.
Για τον καταναλωτή, η ουσία είναι διπλή: €67 εκατ. ευρωπαϊκής χρηματοδότησης περιορίζουν τη μελλοντική επιβάρυνση και η επιτυχής ολοκλήρωση μπορεί να μειώσει το λειτουργικό κόστος του συστήματος. Το δεύτερο σκέλος, όμως, θα κριθεί όχι στις ανακοινώσεις αλλά στην παράδοση των έργων έως το 2029.
The post €67 εκατ. που δεν θα περάσουν στους λογαριασμούς: Η επένδυση των €95 εκατ. στο ηλεκτρικό δίκτυο appeared first on moneymatters.cy.
