Η μία ομάδα εντοπίστηκε στην Αφρική πριν από περισσότερα από 50,000 χρόνια και η άλλη στην Ευρασία πριν από περισσότερα από 1,7 εκατομμύρια χρόνια. «Η αποκωδικοποίηση των γονιδιωμάτων των Νεάντερταλ και των Ντενίσοβαν έχει μεταμορφώσει την κατανόησή μας για την ανθρώπινη εξέλιξη, αποκαλύπτοντας στοιχεία γενετικής ανταλλαγής μεταξύ των σύγχρονων ανθρώπων και αρχαϊκών ανθρωπίνων ειδών» δήλωσε Γιούλιν Ζανγκ επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας από το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Μπέρκλι.
«Οι περισσότεροι μη αφρικανικοί πληθυσμοί σήμερα φέρουν 1% έως 2% καταγωγή από Νεάντερταλ ενώ οι πληθυσμοί της Ασίας και της Ωκεανίας διαθέτουν 0,1% έως 5% γενετική καταγωγή από Ντενίσοβαν. Η αρχαϊκή αυτή γενετική κληρονομιά έχει επηρεάσει σημαντικά την ανθρώπινη προσαρμογή και την εμφάνιση ασθενειών, συμβάλλοντας σε χαρακτηριστικά όπως η χρώση του δέρματος, η προσαρμογή σε μεγάλα υψόμετρα και η λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος. Μέχρι σήμερα, ωστόσο, έχουν δημοσιευθεί μόνο έξι πλήρη γονιδιώματα αρχαϊκών ανθρώπων — τέσσερα Νεάντερταλ και δύο Ντενίσοβαν — όλα από την Ευρασία. Έτσι, οι γνώσεις μας για την εξελικτική ιστορία και την επίδραση της αρχαϊκής γενετικής καταγωγής εκτός Ευρασίας και σε βαθύτερες χρονικές περιόδους παραμένουν ελλιπείς» εξηγεί ο Ζανγκ.
Η νέα μέθοδος που αποκάλυψε τους άγνωστους προγόνους
Για να εντοπίσουν τα γενετικά ίχνη αυτών των αρχαίων διασταυρώσεων, οι ερευνητές ανέπτυξαν μια νέα υπολογιστική μέθοδο με την ονομασία TRACE (TRacking Archaic Contributions via ARG Estimation).
Αντί να βασίζεται σε αρχαίο DNA από απολιθώματα η τεχνική ανασυνθέτει τις γενεαλογικές σχέσεις που είναι «κρυμμένες» μέσα στα γονιδιώματα εκατοντάδων σύγχρονων ανθρώπων. Έτσι μπορεί να εντοπίσει τμήματα DNA των οποίων η καταγωγή εκτείνεται πολύ βαθύτερα στο παρελθόν από ό,τι αναμενόταν.
Εφαρμόζοντας τη μέθοδο TRACE οι ερευνητές εντόπισαν μια άγνωστη μέχρι σήμερα «φαντασματική» γενεαλογική γραμμή που διασταυρώθηκε με τους ανατομικά σύγχρονους Homo sapiens στην Αφρική πριν από περισσότερα από 50,000 χρόνια δηλαδή πριν από τη μεγάλη μετανάστευση προς την Ευρώπη και την Ασία.
Η συγκεκριμένη γενεαλογική ομάδα είχε αποσχιστεί από το ανθρώπινο εξελικτικό δέντρο πριν από περίπου 800,000 χρόνια περίπου την ίδια εποχή που χωρίστηκαν εξελικτικά οι Νεάντερταλ και οι Ντενίσοβαν. Σήμερα το DNA της αποτελεί περίπου το 1% του γονιδιώματος κάθε ανθρώπου που ζει στη Γη ανεξάρτητα από την καταγωγή του.
«Προηγούμενες μελέτες είχαν υποδείξει ότι ίσως υπήρχε γενετική καταγωγή από άγνωστες αρχαϊκές ανθρώπινες ομάδες αλλά δεν είχαν καταλήξει αν αυτή υπήρχε μόνο στους αφρικανικούς πληθυσμούς ή και αλλού ούτε πότε συνέβη η διασταύρωση. Καταφέραμε να εντοπίσουμε και να χαρτογραφήσουμε συγκεκριμένες περιοχές του ανθρώπινου γονιδιώματος που προέρχονται από αυτή τη φαντασματική γενεαλογική γραμμή και να δείξουμε ότι υπάρχει σε όλους τους σύγχρονους ανθρώπους όχι μόνο στους Αφρικανούς» αναφέρει ο Ζανγκ.
Μια ακόμη αρχαιότερη ανθρώπινη γενεαλογία
Η δεύτερη γενεαλογική γραμμή που ανακαλύφθηκε είναι ακόμη πιο αρχαία. Χρονολογείται πριν από περίπου 1,8 εκατομμύρια χρόνια και χαρακτηρίζεται ως «υπεραρχαϊκή». Δεν φαίνεται να διασταυρώθηκε απευθείας με τους σύγχρονους ανθρώπους. Αντίθετα, αναμείχθηκε γενετικά με τους Ντενίσοβαν στην Ευρασία.
Αργότερα όταν οι Ντενίσοβαν διασταυρώθηκαν με τους Homo sapiens ένα μέρος αυτού του υπεραρχαϊκού DNA πέρασε και στους σύγχρονους ανθρώπους. Τα ίχνη του εντοπίζονται κυρίως στους σημερινούς πληθυσμούς της Ωκεανίας οι οποίοι διαθέτουν και τα υψηλότερα ποσοστά γενετικής καταγωγής από Ντενίσοβαν.
«Το εύρημα σχετικά με την υπεραρχαϊκή γενεαλογία είναι ιδιαίτερα συναρπαστικό, επειδή αποκαλύπτει γενετικές συνεισφορές από έναν ανθρώπινο πληθυσμό που έζησε πριν από περισσότερο από ένα εκατομμύριο χρόνια, παρότι δεν διαθέτουμε ακόμη αλληλουχημένο DNA από αυτόν» δήλωσε ο μεταδιδακτορικός ερευνητής του αμερικανικού πανεπιστημίου Johns Hopkins Δρ. Άρτζουν Μπιντάντα.
Περίπου το 2% του ανθρώπινου γονιδιώματος προέρχεται από άγνωστους προγόνους. Συνολικά οι δύο νεοανακαλυφθείσες γενεαλογικές γραμμές αντιπροσωπεύουν περίπου το 2% του σύγχρονου ανθρώπινου γονιδιώματος.
«Διαπιστώσαμε ότι περίπου το 2% του ανθρώπινου γονιδιώματος προέρχεται από αρχαϊκά ανθρώπινα είδη. Στην περίπτωση αυτής της άγνωστης γενεαλογικής γραμμής τόσο οι αφρικανικοί όσο και οι μη αφρικανικοί πληθυσμοί κληρονόμησαν παρόμοια ποσοστά γενετικής καταγωγής. Κάθε άνθρωπος διαθέτει περίπου 0,5% έως 1% του γονιδιώματός του από αυτή την άγνωστη γενεαλογική ομάδα» λέει ο Ζάνγκ.
Πολλά από αυτά τα αρχαία γονιδιακά τμήματα εντοπίζονται σε περιοχές του γονιδιώματος που σχετίζονται με το ανοσοποιητικό σύστημα και τον μεταβολισμό, γεγονός που υποδηλώνει ότι ίσως βοήθησαν τους πρώτους ανθρώπους να προσαρμοστούν σε νέα περιβάλλοντα, νέους παθογόνους οργανισμούς και διαφορετικές πηγές τροφής.
«Αυτό το μοτίβο δεν αποτελεί έκπληξη. Η προσαρμογή σε νέους παθογόνους οργανισμούς και νέες πηγές τροφής υπήρξε μία από τις ισχυρότερες εξελικτικές πιέσεις στην ιστορία του ανθρώπου. Η διασταύρωση με άλλες ανθρώπινες ομάδες εισήγαγε νέα γενετική ποικιλότητα, προσφέροντας επιπλέον “πρώτη ύλη” στη φυσική επιλογή. Τα ωφέλιμα γενετικά χαρακτηριστικά μπορούσαν στη συνέχεια να διατηρηθούν και να εξαπλωθούν σε πολλές επόμενες γενιές» δήλωσε η Δρ. Πρίγια Μουρτζάνι από το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Μπέρκλι.
Οι επόμενοι στόχοι της έρευνας
Οι επιστήμονες ελπίζουν ότι, καθώς οι παγκόσμιες βάσεις δεδομένων γονιδιωμάτων θα εμπλουτίζονται με μεγαλύτερη ποικιλία ανθρώπινων πληθυσμών, θα μπορέσουν να εντοπίσουν ακόμη πιο αμυδρά ίχνη και άλλων άγνωστων ανθρώπινων γενεαλογικών γραμμών.
Παράλληλα, η ανακάλυψη περισσότερων γονιδιωμάτων Ντενίσοβαν θα μπορούσε να βοηθήσει σημαντικά στην κατανόηση αυτής της πολύπλοκης εξελικτικής ιστορίας. Επιπλέον, οι πρωτεϊνικές αλληλουχίες που πρόσφατα εξήχθησαν από απολιθώματα του Homo erectus ενδέχεται να βοηθήσουν τους ερευνητές να εξακριβώσουν ποιος ήταν ο μυστηριώδης υπεραρχαϊκός πρόγονος.
«Πιστεύω ότι αυτές οι νέες υπολογιστικές μέθοδοι, που μας επιτρέπουν να ανακατασκευάζουμε τις γενεαλογικές σχέσεις, αποτελούν το επόμενο μεγάλο βήμα σε αυτόν τον επιστημονικό τομέα, επειδή μας δίνουν τη δυνατότητα να αποκαλύπτουμε κρυμμένα επεισόδια της ανθρώπινης ιστορίας χωρίς να απαιτείται η ύπαρξη αρχαίου DNA» κατέληξε η Δρ. Μουρτζάνι.
Naftemporiki.gr
The post Εντοπίστηκαν οι αρχαίοι άνθρωποι «φαντάσματα» το DNA των οποίων κληρονομήσαμε εμείς appeared first on SciNews.eu.