Η Ευρωπαϊκή Ένωση φιλοδοξούσε να κάνει το μεγαλύτερο βήμα της μέχρι σήμερα στην τεχνητή νοημοσύνη, δημιουργώντας ένα δίκτυο πέντε υπερσύγχρονων κέντρων δεδομένων συνολικής επένδυσης 20 δισ. ευρώ. Στόχος ήταν να αποκτήσει τις απαραίτητες υπολογιστικές υποδομές ώστε να ανταγωνιστεί τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Κίνα σε μια τεχνολογία που αναμένεται να καθορίσει την οικονομία των επόμενων δεκαετιών.
Ωστόσο, λίγους μόλις μήνες μετά την ανακοίνωση του σχεδίου, το εγχείρημα βρίσκεται αντιμέτωπο με σημαντικές καθυστερήσεις, χρηματοδοτικές αβεβαιότητες και μειωμένο ενδιαφέρον από ιδιώτες επενδυτές, δημιουργώντας φόβους ότι η Ευρώπη κινδυνεύει να επαναλάβει τα λάθη που έκανε και στην παραγωγή ημιαγωγών.
Το σχέδιο των gigafactories
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σχεδιάζει την κατασκευή τουλάχιστον πέντε AI gigafactories, δηλαδή τεράστιων data centers αποκλειστικά για εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης.
Κάθε εγκατάσταση θα διαθέτει ηλεκτρική ισχύ περίπου 1 γιγαβάτ, ποσότητα αρκετή για να καλύψει τις ανάγκες περισσότερων από 700.000 νοικοκυριών, ενώ θα εξοπλιστεί με περίπου 100.000 προηγμένα τσιπ τεχνητής νοημοσύνης, ώστε να μπορεί να εκπαιδεύει τα πιο απαιτητικά μοντέλα AI.
Πρόκειται για υποδομές αντίστοιχες με εκείνες που κατασκευάζουν σήμερα οι μεγαλύτεροι hyperscalers παγκοσμίως.
Οι καθυστερήσεις δημιουργούν αβεβαιότητα
Παρότι η διαδικασία επιλογής των έργων επρόκειτο να ξεκινήσει νωρίτερα μέσα στη χρονιά, η πρόσκληση ενδιαφέροντος μετατέθηκε, ενώ σύμφωνα με τον σχεδιασμό η κύρια δημόσια χρηματοδότηση προβλέπεται να διατεθεί σε δύο φάσεις, το 2028 και το 2030.
Η αβεβαιότητα γύρω από το χρονοδιάγραμμα, αλλά και η έλλειψη σαφών κριτηρίων επιλογής, έχουν μειώσει αισθητά τον ενθουσιασμό της αγοράς.
Από τις περίπου 70 εταιρείες που αρχικά είχαν εκδηλώσει ενδιαφέρον, σήμερα εκτιμάται ότι παραμένουν ενεργές μόλις δέκα κοινοπραξίες.
Πού θα βρεθούν τα χρήματα
Η Ευρωπαϊκή Ένωση υπολογίζει ότι λιγότερο από το 50% της συνολικής επένδυσης θα χρηματοδοτηθεί από δημόσιους πόρους.
Το σημερινό σχέδιο προβλέπει:
- 4,1 δισ. ευρώ από την Ευρωπαϊκή Ένωση,
- 4,1 δισ. ευρώ από τα κράτη-μέλη,
- το υπόλοιπο ποσό από ιδιώτες επενδυτές.
Ακριβώς όμως εκεί βρίσκεται και το μεγαλύτερο πρόβλημα.
Πολλοί επενδυτές θεωρούν ότι χωρίς μεγαλύτερη οικονομική στήριξη ή μεγαλύτερη βεβαιότητα για τη μελλοντική ζήτηση υπηρεσιών AI, τα έργα είναι δύσκολο να προχωρήσουν.
Οι ΗΠΑ επενδύουν πολύ περισσότερα
Την ώρα που η Ευρώπη δυσκολεύεται να οργανώσει ένα πρόγραμμα 20 δισ. ευρώ, οι αμερικανικές εταιρείες συνεχίζουν να επενδύουν με ρυθμούς που δεν έχουν προηγούμενο.
Εταιρείες όπως η OpenAI, η Anthropic, η Alphabet και άλλοι τεχνολογικοί κολοσσοί ανακοινώνουν επενδύσεις εκατοντάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων σε νέες υπολογιστικές υποδομές.
Παράλληλα, ιδιωτικές πρωτοβουλίες στην ίδια την Ευρώπη κινούνται ήδη ταχύτερα από τον κοινοτικό σχεδιασμό.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η SoftBank, η οποία ανακοίνωσε σχέδιο επενδύσεων έως και 75 δισ. ευρώ για νέα data centers στη Γαλλία, ποσό σχεδόν τετραπλάσιο από ολόκληρο το ευρωπαϊκό πρόγραμμα.
Ο φόβος ενός νέου “Chips Act”
Οι δυσκολίες επαναφέρουν στο προσκήνιο τις επικρίσεις που είχε δεχθεί και το European Chips Act.
Παρά τους ιδιαίτερα φιλόδοξους στόχους, η Ευρώπη δεν κατάφερε μέχρι σήμερα να αυξήσει ουσιαστικά το μερίδιό της στην παγκόσμια παραγωγή προηγμένων ημιαγωγών.
Πλέον, αρκετοί αναλυτές φοβούνται ότι το ίδιο σενάριο μπορεί να επαναληφθεί και στην τεχνητή νοημοσύνη, εάν οι μεγάλες υποδομές δεν κατασκευαστούν εγκαίρως.
Οι εταιρείες περιμένουν εγγυήσεις
Μεγάλοι ευρωπαϊκοί όμιλοι όπως η Schwarz Group, η Deutsche Telekom και η Telefónica είχαν αρχικά εκδηλώσει έντονο ενδιαφέρον.
Ωστόσο, αρκετές επιχειρήσεις εμφανίζονται πλέον πιο επιφυλακτικές, καθώς οι όροι συμμετοχής αλλάζουν συνεχώς και το τελικό ύψος των επιδοτήσεων παραμένει ασαφές.
Η Deutsche Telekom, για παράδειγμα, δηλώνει ότι θα συμμετάσχει μόνο εφόσον υπάρχουν εγγυημένοι πελάτες και σταθερή ζήτηση, ενώ συνεχίζει παράλληλα να επεκτείνει αυτόνομα τις δικές της υποδομές AI.
MoneyMatters Insight
Η μάχη της τεχνητής νοημοσύνης δεν θα κριθεί μόνο από τα καλύτερα μοντέλα ή τα πιο προηγμένα τσιπ, αλλά κυρίως από το ποιος διαθέτει τις μεγαλύτερες υπολογιστικές υποδομές. Εκεί ακριβώς βρίσκεται σήμερα η μεγαλύτερη πρόκληση για την Ευρώπη. Αν το σχέδιο των 20 δισ. ευρώ συνεχίσει να καθυστερεί, η απόσταση από τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Κίνα ενδέχεται να διευρυνθεί ακόμη περισσότερο, περιορίζοντας την ευρωπαϊκή δυνατότητα να διαδραματίσει πρωταγωνιστικό ρόλο στην επόμενη εποχή της τεχνητής νοημοσύνης.
The post AI: Το σχέδιο των €20 δισ. της ΕΕ βαλτώνει και οι ΗΠΑ απομακρύνονται appeared first on moneymatters.cy.