Η πιο γνωστή από αυτές είναι το Great Pacific Garbage Patch, που βρίσκεται ανάμεσα στη Χαβάη και την Καλιφόρνια. Σύμφωνα με επιστημονικές εκτιμήσεις, καλύπτει περίπου 1,6 εκατομμύρια τετραγωνικά χιλιόμετρα – έκταση σχεδόν τετραπλάσια της Γερμανίας – και περιέχει περίπου 79.000 τόνους πλαστικών απορριμμάτων, δηλαδή σχεδόν 1,8 τρισεκατομμύρια κομμάτια πλαστικού.
Ωστόσο, η εικόνα ενός συμπαγούς «νησιού» από μπουκάλια και σακούλες είναι παραπλανητική. Οι επιστήμονες εξηγούν ότι δεν πρόκειται για μια στερεή μάζα απορριμμάτων, αλλά για ένα τεράστιο, αραιό «σύννεφο» πλαστικών, όπου κυριαρχούν τα μικροπλαστικά. Σε πολλές περιπτώσεις, ένα πλοίο μπορεί να διασχίσει την περιοχή χωρίς να αντικρίσει εντυπωσιακές ποσότητες σκουπιδιών στην επιφάνεια, καθώς τα περισσότερα βρίσκονται διάσπαρτα μέσα στη στήλη του νερού.
Παρόμοιες ζώνες συσσώρευσης υπάρχουν και στους υπόλοιπους μεγάλους ωκεανούς. Συνολικά έχουν εντοπιστεί πέντε μεγάλες περιοχές: στον Βόρειο και Νότιο Ειρηνικό, στον Βόρειο και Νότιο Ατλαντικό και στον Ινδικό Ωκεανό. Μικρότερες εστίες εμφανίζονται επίσης στη Μεσόγειο και σε παράκτιες περιοχές, όπου τα τοπικά θαλάσσια ρεύματα συγκεντρώνουν απορρίμματα.
Οι επιπτώσεις είναι δραματικές. Θαλάσσιες χελώνες, φάλαινες, δελφίνια, ψάρια και θαλασσοπούλια μπερδεύονται σε εγκαταλελειμμένα αλιευτικά δίχτυα ή καταπίνουν πλαστικά, τα οποία συχνά προκαλούν τραυματισμούς, ασιτία και θάνατο. Ταυτόχρονα, τα μικροπλαστικά εισέρχονται στην τροφική αλυσίδα, φτάνοντας τελικά και στο ανθρώπινο πιάτο.
Αξιοσημείωτο είναι ότι σχεδόν το μισό βάρος του μεγαλύτερου «νησιού» αποτελείται από εγκαταλελειμμένα αλιευτικά δίχτυα και εξοπλισμό αλιείας, ενώ τα μικροπλαστικά, αν και αντιστοιχούν σε μικρότερο ποσοστό της συνολικής μάζας, αποτελούν τη συντριπτική πλειονότητα των επιμέρους τεμαχίων που επιπλέουν στον ωκεανό.
Το πρόβλημα ενέπνευσε ακόμη και μια πρωτότυπη διεθνή εκστρατεία ευαισθητοποίησης. Το 2017, οι οργανώσεις LADbible και Plastic Oceans Foundation δημιούργησαν συμβολικά το κράτος «Trash Isles», ζητώντας από τον ΟΗΕ να αναγνωρίσει τη γιγαντιαία αυτή συγκέντρωση απορριμμάτων ως χώρα. Στόχος της πρωτοβουλίας δεν ήταν φυσικά η δημιουργία ενός νέου κράτους, αλλά να αναδείξει ότι, εφόσον η διεθνής κοινότητα προστατεύει κράτη και εδάφη, οφείλει να προστατεύσει και τους ωκεανούς από τη μεγαλύτερη ίσως ανθρώπινη χωματερή στον πλανήτη.
Η αντιμετώπιση του φαινομένου δεν είναι εύκολη. Ο συνεχής κατακερματισμός των πλαστικών σε όλο και μικρότερα σωματίδια καθιστά τον καθαρισμό εξαιρετικά δύσκολο και δαπανηρό. Οι ειδικοί επιμένουν ότι η πραγματική λύση δεν βρίσκεται μόνο στις επιχειρήσεις απορρύπανσης, αλλά κυρίως στη δραστική μείωση της χρήσης πλαστικών μιας χρήσης, στη σωστή διαχείριση των απορριμμάτων και στην αποτροπή της εισόδου νέων πλαστικών στους ωκεανούς.
Γιατί τα «νησιά από σκουπίδια» δεν είναι κάποιο μακρινό περιβαλλοντικό παράδοξο. Είναι η πιο χαρακτηριστική απόδειξη ότι τα απορρίμματα που εγκαταλείπουμε στην ξηρά δεν εξαφανίζονται ποτέ. Απλώς ταξιδεύουν με τα θαλάσσια ρεύματα, μέχρι να μετατραπούν σε μια αόρατη πλαστική ήπειρο, η οποία συνεχίζει να μεγαλώνει.
The post «Νησιά» από σκουπίδια: Οι αόρατες πλαστικές ήπειροι που πνίγουν τους ωκεανούς appeared first on SciNews.eu.